ارزیابی سوگیری الگوریتمی در هوش مصنوعی مولد و نقش آن در خلاقیت معماری معاصر: یک بررسی سیستماتیک

چکیده مقاله

هوش مصنوعی مولد به طور فزاینده ای در فرآیندهای طراحی معماری به کار گرفته می شود و قابلیت هایی مانند تولید خودکار فرم، تحلیل فضایی و بهینه سازی طراحی را فراهم می آورد این سیستم ها معمولا به عنوان ابزارهای محاسباتی عینی و خنثی معرفی می شوند که هدف آن ها افزایش کارایی و گسترش ظرفیت های خلاقیت است با این حال، خروجی های آن ها تحت تاثیر داده های آموزشی، ساختار مدل ها و اهداف تعریف شده توسط انسان قرار می گیرد و این مسئله نگرانی های مهمی درباره سوگیری الگوریتمی ایجاد می کند هدف اصلی این پژوهش، تبیین و تحلیل نحوه ظهور سوگیری الگوریتمی در سیستم های هوش مصنوعی مولد مورد استفاده در معماری و بررسی آن به عنوان نوعی جهت گیری ذاتی در فرآیندهای طراحی است پژوهش حاضر از نظر ماهیت، توصیفی–تحلیلی بوده و با رویکرد مرور نظام مند ادبیات انجام شده است منابع علمی مرتبط گردآوری و با بهره گیری از تحلیل موضوعی طبقه بندی و تفسیر شده اند بر اساس یافته های این پژوهش، سوگیری الگوریتمی عمدتا ناشی از محدودیت ها و جانبداری های داده ها، شیوه های انتخاب و پیش پردازش داده ها و چارچوب بندی مدل ها است مدل های مولد، به ویژه شبکه های عصبی عمیق و شبکه های مولد تخاصمی، تمایل دارند الگوهای غالب تاریخی معماری را بازتولید کنند و در نتیجه تنوع خلاقانه محدود می شود این سوگیری همچنین با فرآیندهای شناختی طراحان همبستگی دارد و می تواند الگوهای جانبدارانه را تقویت کند نتایج نشان می دهند که سوگیری الگوریتمی یک ویژگی ذاتی است که از ارزش ها، عرف ها و فرآیندهای طراحی انسانی نشات می گیرد و نباید صرفا به عنوان نقص فنی دیده شود بنابراین، طراحی با هوش مصنوعی باید بر شفافیت، آگاهی انتقادی و تعامل بازتابی با این سوگیری تمرکز کند تا خلاقیت انسانی حفظ و فرآیندهای طراحی بهینه شوند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

مریم میرزایی

پژوهشگر دکتری و مدرس گروه معماری، دانشکده هنر، معماری و شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

سروناز رییسی

دانشجوی کارشناسی مهندسی معماری، دانشکده هنر، معماری و شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

میرزایی، مریم و رییسی، سروناز،1404،ارزیابی سوگیری الگوریتمی در هوش مصنوعی مولد و نقش آن در خلاقیت معماری معاصر: یک بررسی سیستماتیک،دومین همایش ملی نقش معماری و شهرسازی بر گردشگری شهرهای مرزی،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش ملی نقش معماری و شهرسازی بر گردشگری شهرهای مرزی28 بهمن 1404 · ارومیه