نقش نور و سایه در ایجاد حس تعلق مکان در باغ های ایرانی دوره قاجار؛ نمونه موردی باغ شاهزاده ماهان کرمان

چکیده مقاله

باغ های ایرانی از مهم ترین نمودهای معماری منظر تاریخی به شمار می آیند که در آن ها عناصر طبیعی و کالبدی در تعامل با ادراک انسانی، به شکل گیری معنا و حس تعلق مکان می انجامند نور و سایه به عنوان عناصر بنیادین طراحی، نقشی موثر در سازمان دهی فضا، هدایت حرکت و کیفیت تجربه فضایی در باغ های ایرانی دارند پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش نور و سایه در ایجاد حس تعلق مکان در باغ های ایرانی دوره قاجار، باغ شاهزاده ماهان کرمان را به عنوان نمونه موردی مورد مطالعه قرار داده است روش تحقیق، توصیفی–تحلیلی بوده و داده ها از طریق مطالعات کتابخانه ای، تحلیل کالبدی–فضایی و تفسیر ادراکی فضا گردآوری شده اند یافته های پژوهش نشان می دهد که توالی هدفمند نور و سایه در باغ شاهزاده ماهان، موجب افزایش خوانایی فضایی، ایجاد ریتم حرکتی و تقویت مکث های ادراکی می شود فضاهای نیمه سایه، به ویژه در مجاورت آب و پوشش گیاهی، بیشترین نقش را در ایجاد آرامش، خاطره سازی فضایی و دلبستگی کاربران به محیط ایفا می کنند در نتیجه، می توان گفت نور و سایه در باغ های دوره قاجار، فراتر از نقش اقلیمی، به عنوان عناصر معنا ساز در شکل گیری حس تعلق مکان عمل می کنند

نویسندگان

فائزه فرج زاده ذوالبین

۱ گروه هنر و معماری، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران،

پریا ویولت شکیبا

۲ گروه هنر و معماری، واحد شبستر، دانشگاه آزاد اسلامی، شبستر، ایران نویسنده مسئول

فرج زاده ذوالبین، فائزه و ویولت شکیبا، پریا،1404،نقش نور و سایه در ایجاد حس تعلق مکان در باغ های ایرانی دوره قاجار؛ نمونه موردی باغ شاهزاده ماهان کرمان،بیست و نهمین کنفرانس ملی مهندسی عمران، معماری و شهرسازی،شیروان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات بیست و نهمین کنفرانس ملی مهندسی برق ،کامپیوتر و مکانیک28 بهمن 1404 · شیروان