چکیده مقاله
در اقلیم بسیار خشک زابل، هدررفت واقعی آب در شبکه توزیع یکی از مهم ترین عوامل تشدید کم آبی و افزایش هزینه های بهره برداری است این پژوهش با رویکردی داده محور، به کمی سازی نقش فشار، جنس و عمر لوله ها در بروز نشت و شکستگی پرداخته و چارچوبی برای کاهش تلفات ارائه می کند داده های عملیاتی اداره آب و فاضلاب زابل شبکه ای با طول تقریبی ۳۶۰ کیلومتر و حدود ۳۵ هزار اشتراک گردآوری، پاک سازی و با پایگاه مکانی یکپارچه شد شبیه سازی هیدرولیکی شبکه در EPANET ۲ ۲ انجام و نقشه های فشار و رخدادها در محیط GIS تحلیل شد با استفاده از Kernel Density و Optimized Hot Spot Analysis برای تبیین روابط، از رگرسیون چندمتغیره MLR و Random Forest استفاده گردید نتایج نشان می دهد خوشه های فشار بالا High–High با کانون های شکست/نشت هم مکانی معنادار دارند و فشار مهم ترین محرک مستقیم افزایش نرخ شکست است؛ هم زمان، جنس و عمر لوله ها—به ویژه لوله های چدنی قدیمی—اثر تعیین کننده ای در تغییرات شکست دارند در سناریوی مدیریت فشار کاهش هدفمند ۱۰–۱۵٪ فشار ، شکست های سالانه از حدود ۲۷۵ به ≈۲۱۵ مورد ≈۲۲٪ کاهش و شاخص Breaks/km/year از ۱ ۱۰ به ۰ ۸۶ بهبود یافت همچنین، ILI از ≈۱ ۹۲ به ≈۱ ۶۹ کاهش پیدا کرد و صرفه جویی سالانه اقتصادی برآوردی ≈۷ ۷×۱۰ ۹ ریال به دست آمد بر این اساس، اجرای ترکیبی مدیریت هوشمند فشار نصب/تنظیم PRV در زون های بحرانی ، نوسازی هدفمند لوله های فرسوده بر مبنای ماتریس «فشار × عمر × جنس»، و توسعه پایش حسگری پیوسته، می تواند تلفات واقعی را به طور معناداری کاهش دهد چارچوب پیشنهادی، قابل انتقال به سایر شهرهای اقلیم خشک ایران بوده و در بهینه سازی سیاست های کاهش تلفات و ارتقای تاب آوری شبکه نقش آفرین است
کلیدواژهها
نویسندگان
حسینعلی اسلامی نیا
کارشناس ارشد عمران، دانشگاه غیرانتفایی خاوران مشهد
شیوه ارجاع
�سلامی نیا، حسینعلی،1404،تحلیل داده محور عوامل موثر بر هدررفت واقعی آب در شبکه توزیع شهر زابل با استفاده از مدل سازی هوشمند فشار و فرسودگی لوله ها،سومین همایش ملی مدیریت کیفیت آب و پنجمین همایش ملی مدیریت مصرف آب با رویکرد کاهش هدررفت و بازیافت،تهران
ارائهشده در
مجموعه مقالات سومین همایش ملی مدیریت کیفیت آب و پنجمین همایش ملی مدیریت مصرف آب با رویکرد کاهش هدررفت و بازیافت11 آذر 1404 · تهران