چکیده مقاله
تداخل سنجی طول مبناهای بسیار بلند VLBI یکی از مهمترینتکنیک های موجود در علم زئودزی می باشد در این تکنیک اختلافزمانی میان رسیدن یک موج رادیویی به دو یا چند ایستگاه مختلفاندازه گیری می شود اطلاعات مهمی از طریق اختلاف زمانی مشاهدهشده می تواند به دست آید مهمترین اطلاعاتی که به وسیله پردازشداده های تکنیک VLBI به دست می آید پارامترهای توجیهزمین EOP و چارچوب مرجع مختصات سماوی ICRF می باشند این تکنیک منحصرا می تواند تمامی پارامترهای توجیه زمین را بهدست آورد سرعت دورانی زمین و همچنین جهت گیری محور دورانیزمین نسبت به یک سیستم مرجع اینرشیال در طول زمان ثابتنیست هرگونه جابجایی جرم در داخل زمین یا روی زمین منجر بهتغییر پرامترهای توجیه زمین می شود اگر جرم جابجا شده کم باشدمنجر به تفییرات کوچکی می شود که قابل اندزهگیری نیست اما اگرجرم جابجا شده بزرگ باشد مثل جریان آب های اقیانوسی، جزرومد یازلزله؛ می تواند زمین را تحت تاثیر قرار داده و تغییرات محسوسی رادر پارامترهای توجیه زمین ایجاد کند؛ بنابراین سری زمانیپارامترهای توجیه زمین اطلاعات ارزشمندی را در مورد دینامیکزمین در اختیار ما قرار می دهد اجرام سماوی بهترین تخمین براییک سیستم اینرشیال می باشند زیرا پایداری بسیار بالایی دارند تکنیک VLBI به علت توانایی در تعیین مختصات اجرام سماوی درفرکانس رادیویی با دقت بالا اهمیت دوچندانی یافته است از جملهپارامترهای مهم دیگر که به وسیله تکنیک VLBI می توانند به دستآیند عبارتند از: پارامتر انحراف نور پارامترهای حرکتی صفحاتتکتونیکی اعداد Love و Shida که توصیف کننده رفتار پوسته زمیندر مقابل آثر گرانشی هستند پارامترهای تروپوسفری و یونسفری دقتبالا یک معیار بسیار مهم در تعیین پارامترها می باشد و تلاش هایبسیاری برای افزایش دقت داده ها صورت می گیرد که می توان بهاستفاده از تجهیزات بروزتر و پیشرفته تر و همچنین بهبود گسترشجهانی ایستگاه ها اشاره کرد به علت اهمیت ویژه پارامترهای توجیهزمین، محل بهینه برای احداث ایستگاه با ایستگاه های VLBI برایبهبود دقت این پارامترها در دوره مشاهداتی CONT۱۴ بررسی شدهاست با احداث ایستگاه VLBI، هم می توان تعداد مشاهدات یکشبکه را افزایش داد که یک امر بدیهی در افزایش دقت مشاهدات می باشد و هم به بهبود هندسه مشاهداتی کمک کرد که هر دو عاملمی توانند منجر به افزایش دقت پارامترهای توجیه زمین شوند حتیدر صورت بالا بودن تعداد ایستگاه های شبکه مشاهداتی اضافه کردنیک ایستگاه جدید نیز منجر به افزایش دقت پارامترهای توجیه زمینمی شود نتیجه تحقیق نشان می دهد که احداث چهار ایستگاهمشاهداتی در تبریز، اهواز، چابهار و مشهد دقت پارامترهای توجیهزمین را در دوره مشاهداتی CONT۱۴ به میزان ۱۳/۲۸ درصد بهبود می یابند
کلیدواژهها
نویسندگان
اصغر راست بود
دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز
بابک رضائی
دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه تبریز
شیوه ارجاع
�است بود، اصغر و رضائی، بابک،1402،بررسی لزوم احداث ایستگاه VLBI در ایران برای اهداف ژئودینامیکی،بیست و هفتمین همایش ملی مهندسی نقشه برداری و اطلاعات مکانی (ژئوماتیک ۱۴۰۲)،تهران
ارائهشده در
مجموعه مقالات بیست و هفتمین همایش ملی مهندسی نقشه برداری و اطلاعات مکانی (ژئوماتیک ۱۴۰۲)11 اردیبهشت 1402 · تهران