آیندهپژوهی پایداری مشارکت اجتماعی در برنامه ریزی محلهای (مطالعه موردی: شهر رشت)

چکیده مقاله

در سال های اخیر اهمیت مشارکت اجتماعی به عنوان یکی از ارکان کلیدی تحقق توسعه پایدار شهری و حکمروایی محلی، مورد تاکید روزافزون نظریه پردازان و شهرسازان و برنامه ریزان شهری قرار گرفته است با این حال پایداری مشارکت اجتماعی در شهرهای ایران با چالش هایی جدی روبه روست که ناشی از بی اعتمادی نهادی، ضعف سرمایه اجتماعی، ناپایداری سیاست های محلی و عدم انسجام نهادی است در این میان شهر رشت به عنوان یکی از کلان شهرهای شمال کشور با ساختار اجتماعی خاص و بافت محله ای متنوع، نمونه ای مناسب برای بررسی آینده مشارکت اجتماعی در معیار محله ای به شمار می رود هدف اصلی این پژوهش، تحلیل آینده محور پایداری مشارکت اجتماعی در برنامه ریزی محله ای شهر رشت با استفاده از روش سناریونویسی شبکه کسب وکار جهانی GBN است پژوهش حاضر از نظر ماهیت، کیفی و از نظر هدف، کاربردی است داده های تحقیق از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۶۲ نفر از خبرگان حوزه های برنامه ریزی شهری، جامعه شناسی، مدیریت شهری و نهادهای مردمی گردآوری شد تحلیل داده ها با استفاده از روش تحلیل مضمون صورت گرفت و در ادامه با بهره گیری از الگوی GBN، چهار سناریوی متمایز شامل «رشت همصدا»، «صدای بی پاسخ»، «ساختارهای بی مخاطب» و «تفرقه ی نهادی» طراحی گردید این سناریوها بر پایه دو عدم قطعیت کلیدی شامل «سطح اعتماد عمومی به نهادهای شهری» و «میزان حمایت ساختارهای رسمی از مشارکت مردمی» شکل گرفته اند یافته های تحقیق نشان می دهد که آینده ی مشارکت اجتماعی در شهر رشت به شدت وابسته به تعامل نهادی رسمی با جامعه ی محلی و توانمندسازی سازوکارهای مشارکتی است بنابراین تقویت سرمایه اجتماعی، شفافیت در سیاست گذاری و نهادینه سازی مشارکت در قالب برنامه ریزی محله محور از راهکارهای کلیدی پایداری مشارکت اجتماعی در آینده خواهد بود

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

زهرا قاسمپور مردخه

دانش آموخته ی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه پیام نور رشت، رشت، ایران

حسین بالو

دانش آموخته ی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه پیام نور رشت، رشت، ایران

قاسمپور مردخه، زهرا و بالو، حسین،1404،آیندهپژوهی پایداری مشارکت اجتماعی در برنامه ریزی محلهای (مطالعه موردی: شهر رشت)،چهاردهمین همایش بین المللی ایده های نوین در معماری، شهرسازی، جغرافیا و محیط زیست پایدار،مشهد

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات چهاردهمین همایش بین المللی ایده های نوین در معماری، شهرسازی، جغرافیا و محیط زیست پایدار18 خرداد 1404 · مشهد