بررسی و تحلیل تطبیقی حکمروایی محلی در ایران

چکیده مقاله

حکمروایی محلی به عنوان یکی از ارکان مهم توسعه پایدار و تقویت مردم سالاری نقشی کلیدی در توزیع قدرت، افزایش مشارکت شهروندان و بهبود کارآمدی نظام سیاسی دارد در ایران، اگرچه نهاد شوراهای اسلامی شهر و روستا در قانون اساسی تثبیت شده و انتخابات آنها از دهه ۱۳۷۰ تاکنون به طور منظم برگزار شده است، اما ساختار حکمروایی محلی همچنان با چالش های متعددی روبه رو است؛ از جمله تمرکزگرایی شدید دولت، ضعف منابع مالی پایدار، تداخل وظایف و کاهش مشارکت شهروندان در تصمیم گیری های محلی در این مقاله با رویکرد تحلیلی تطبیقی، ابتدا مبانی نظری و تاریخی حکمروایی محلی در ایران بررسی می شود، سپس وضعیت کنونی شوراها و شهرداری ها تحلیل می گردد و در ادامه با نمونه هایی از نظام های محلی در کشورهای دیگر نظیر آلمان، ترکیه، هند و کشورهای اسکاندیناوی مقایسه می شود هدف این پژوهش آن است که ضمن آشکار ساختن نقاط قوت و ضعف مدل ایرانی، پیشنهادهایی برای اصلاح ساختار و حرکت به سوی تمرکززدایی موثر و تقویت مشارکت عمومی ارائه دهد نتیجتا حکمروایی محلی در ایران ظرفیتی مهم اما نیمه تحقق یافته است از یک سو وجود پیش بینی قانونی شوراها در قانون اساسی و تصویب قوانین مرتبط بستر نهادی برای مشارکت محلی فراهم کرده است اما از سوی دیگر تحلیل وضعیت نشان می دهد که این نهادها در عمل با محدودیت های مهمی روبه رو هستند: تمرکزگرایی تصمیم گیری در سطوح بالاتر دولت، وابستگی مالی شهرداری ها به درآمدهای ناپایدار مانند فروش تراکم و تداخل صلاحیت ها میان شوراها، شهرداری ها و نمایندگان اجرایی دولت محلی این وضعیت باعث شده که ظرفیت شوراها برای ایفای نقش واقعی در مدیریت محلی و تقویت دموکراسی خرد محدود بماند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

حمیدرضا رجبی

مسئول شهرسازی شهر جدید علامه مجلسی ایران

مهرزاد ایران پور

حمیدرضا رجبی مسئول شهرسازی شهر جدید علامه مجلسی ایران

�جبی، حمیدرضا و ایران پور، مهرزاد،1404،بررسی و تحلیل تطبیقی حکمروایی محلی در ایران،یازدهمین کنفرانس ملی و چهارمین کنفرانس بین المللی برنامه ریزی و مدیریت شهری،مشهد

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات یازدهمین کنفرانس ملی و چهارمین کنفرانس بین المللی برنامه ریزی و مدیریت شهری14 آبان 1404 · مشهد