تجارت آب مجازی: ابزاری برای تضمین امنیت غذایی و آبی

چکیده مقاله

به طور کلی تولید هر نوع محصول و خدماتی نیازمند آب است آب مصرفی در فرایند تولید یک محصول کشاورزی و یا صنعتی را اصطلاحا «آب مجازی» می نامند این مفهوم برای اولین بار در اوایل دهه 90 میلادی مطرح گردید با توجه به دیدگاه مدیریت جامع و بهم پیوسته منابع آب، که در بیشتر کشورهای جهان مد نظر قرار گرفته است مدیریت آب از بارش تامصرف استفاد ه از مفهوم آب مجازی در فرایند مدیریت و تخصیص منابع محدود آب، نقش مهم و بسزایی خواهد داشت، به طوری که بر طبق محاسبات صورت گرفته در سال 2005، مبادلات جهانی آب مجازی به صورت محصولات کشاورزی در فاصله زمانی 1997 2001 سالانه به طور میانگین 352 میلیارد متر مکعب در مصارف جهانی آب صرفه جویی در پی داشته است در ایران نیز به دلیل توزیع نامناسب بارندگی، نقش قابل ملاحظه بخش کشاورزی در اقتصاد کشور، بهره وری پایین در مصرف آب و ضایعات بالای محصولات کشاورزی از مرحله تولید تا مصرف، استفاده کارآمد از مفهوم آب مجازی می تواند تاثیر قابل ملاحظه ای در بهبود وضعیت موجود داشت ه باشد