افزایش دقت مدل سازی بارش - رواناب با لحاظ تاثیر تغییر دوره ای کاربری اراضی حوضه آبریز

چکیده مقاله

یکی از اقدامات کاهش خطرات سیلاب ، مدیریت حوضه آبریز می باشد که با پیش بینی رواناب از طریق مدل های هیدرولوژیکی و برنامه ریزی بلند مدت می توان اقدامات لازم را برای کاهش میزان خسارت سیلاب انجام داد مدل HEC HMS یکی از معتبرترین مدل هایی است که به منظور شبیه سازی بارش رواناب طراحی شده است این مدل با استفاده از روش شماره منحنی و هیدروگراف واحد SCS در سطح زیرحوضه ها و نیز به کارگیری روش روندیابی ماسکینگام اقدام به شبیه سازی بارش و هیدروگراف سیلاب ناشی از آن می نماید معمولاً محققین برای شبیه سازی از شماره منحنی متوسط حوضه بدون توجه به فصول سال و همچنین تغییر کاربری ادوار مختلف استفاده می نمایند همین مسئله منجر به بیش و یا کم برآورد نمودن سیلاب خروجی از حوضه می گردد در این تحقیق و بر اساس تصاویر ماهواره ای فصول مختلف حوضه آبریز کردان، ابتدا ضریب منحنی زیرحوضه های مطالعاتی برای هر نیمسال برآورد گردید سپس با معرفی آن به مدل HEC HMS، مقدار نهایی شماره منحنی هر یک از نیمسال بر اساس هیدروگرافهای سیلاب مشاهداتی متناظر و انجام عملیات صحت سنجی تعیین گردید در نهایت دقت مدل بدست آمده در شبیه سازی بارش – روناب وقایع دیگر مشاهده شده در هریک از نیمسال ها ارزیابی گردید نتایج نشان داد که متوسط اختلاف دبی پیک هیدروگراف مشاهداتی و محاسباتی در بکارگیری بارش هر یک از نمیسالها در مدل نمیسال مخالف حدود 35/4% درصد می باشد در حالی که اختلاف نتایج محاسباتی و مشاهداتی براساس نیم سالهای متناظر حدود 15% می باشد بنابراین در صورت تغییر کاربری و در نتیجه شماره منحنی ضرورت تهیه مدل شبیه ساز هیدرولوژیکی جداگانه با دقت بالاتر برای دوره هایی با کاربری های مشابه ایجاب می نماید

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محمد رستمی

عضو هیات علمی پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری

پدرام اسمعیلی

کارشناس ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دزفول

�ستمی، محمد و اسمعیلی، پدرام،1392،افزایش دقت مدل سازی بارش - رواناب با لحاظ تاثیر تغییر دوره ای کاربری اراضی حوضه آبریز،پنجمین کنفرانس مدیریت منابع آب ایران،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات پنجمین کنفرانس مدیریت منابع آب ایران29 بهمن 1392 · تهران