چکیده مقاله
بکارگیری سلاح توسط مامورین یکی از حساس ترین، پیچیده ترین و اثرگذارترین موضوعات در نظام حقوقی و انتظامی هر کشور است؛ موضوعی که از یک سو با حفظ نظم و امنیت عمومی و مقابله با تهدیدات خطرناک پیوند خورده و از سوی دیگر ارتباط مستقیم با حقوق بنیادین شهروندان، به ویژه حق حیات و کرامت انسانی دارد به همین دلیل، مفهوم و جایگاه قانونی استفاده از سلاح در نظام حقوقی ایران نیازمند بررسی دقیق، روشن و منسجم است قوانین موجود، به ویژه قانون بکارگیری سلاح توسط مامورین نیروهای مسلح، ضمن تعیین شرایطی مانند ضرورت، ناچاری و رعایت مراتب تیراندازی، سعی دارند چارچوبی محدودکننده و نظارت پذیر برای استفاده از سلاح ایجاد کنند با این حال، ابهامات تفسیری در برخی مواد، به خصوص در تعیین حدود «ضرورت و ناچاری»، معیارهای ارزیابی «تناسب واکنش مامور با خطر»، و نحوه تطبیق «مراتب تیراندازی» با شرایط واقعی عملیات، باعث بروز اختلاف نظرهای حقوقی و قضایی شده است همچنین، وقوع برخی پرونده های عملی و رویه های قضایی اخیر نشان می دهد که عدم تبیین دقیق مفاهیم قانونی، کمبود آموزش های تخصصی، و ضعف نظام نظارتی می تواند منجر به چالش های عملی برای مامورین و شهروندان شود بر همین اساس، پژوهش حاضر با هدف تبیین جامع مفهوم بکارگیری سلاح، بررسی جایگاه آن در ساختار قوانین ایران، تحلیل نقاط قوت و ضعف مقررات موجود، و ارائه پیشنهادهای اصلاحی تدوین شده است یافته ها نشان می دهد که شفاف سازی دقیق معیارهای قانونی، تقویت آموزش ماموران، تعریف سازوکارهای نظارتی روشن، و بهره گیری از استانداردهای بین المللی، نقش موثری در کاهش آسیب ها و ارتقای کارآمدی قانون خواهد داشت نتیجه آنکه بکارگیری سلاح، امری استثنایی، محدود و مبتنی بر ضرورت است و نیازمند تفسیر محتاطانه، آموزش دقیق و مقررات گذاری جامع برای ایجاد توازن میان امنیت عمومی و حقوق شهروندان می باشد
کلیدواژهها
نویسندگان
محمد سیفی
فارغ التحصیل کارشناسی ارشد حقوق جزا و جرم شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد بندرعباس، هرمزگان
شیوه ارجاع
�یفی، محمد،1404،مفهوم و جایگاه قانونی بکارگیری سلاح توسط مامورین،دهمین کنفرانس بین المللی فقه، حقوق ، وکالت و علوم اجتماعی در افق ایران ۱۴۰۴،مشهد
ارائهشده در
مجموعه مقالات دهمین کنفرانس بین المللی فقه، حقوق ، وکالت و علوم اجتماعی در افق ایران ۱۴۰۴26 مرداد 1404 · مشهد