افزایش سطح پایداری زیست محیطی در کشت گندم در ایران با مدیریت ردپای آب تولید، مصرف و پسماندهای غذایی گندم و فرآورده های آن

چکیده مقاله

در این پژوهش، ردپای آب گندم در پروسه ی تولید، مصرف و اتلاف گندم برای کلیه ی استانهای کشور ایران در یک بازه ی 30 ساله در حدفاصل سالهای 1980 2010محاسبه شد بدین منظور، با در دست داشتن آمار هواشناسی جمع آوری شده در 52 ایستگاه سینوپتیک کشور، و آمار زاراعی و نهاده های مصرفی در طول دوره ی بررسی، از مدل آکوآکراپ تخمیندر حجم آب آبی و سبز مصرفی در پروسه ی تولید گندم در نواحی مختلف کشور بر اساس رابطه ی بیلان روزانه استفاده شد ردپای آب خاکستری، برای مصرف کودهای نیتروژنه، فسفره و سموم کشاورزی بدست آمد همچنین، بر اساس مبادله های ملی و بین المللی، ردپای آب مصرف گندم، و بر اساس آمار ضایعات گندم، ردپای آب برای پسماندهای غذایی گندم محاسبه شد ایران با تولید 5/85 میلیون تن گندم در سال 1980 ، به ترتیب، 3/6 و 12/8 میلیارد مترمکعب از منابع آب آبی و سبز خود را مصرف نموده و با مصرف کودهای نیتروژنه، فسفره و سموم کشاورزی، به ترتیب، ن یازمند 8، 6/7 و 0/1 میلیارد مترمکعب آب در رساندن کیفیت منابع آب سطحی و زیرزمینی به حداکثر غلظت مجاز آلاینده ها بود 91/5 درصد افزایش در جمعیت کشور، مجموع آب سبز و آبی مصرفی در پروسه ی مصرف گندم و فرآورده های آن را از 16/4 میلیارد مترمکعب در سال 1980به 31/1 میلیارد مترمکعب در سال 2010 رساند همچنین، ورود آلاینده ها به منابع آبی کشور به دو برابر رسید پسماندهای غذایی، حدود 6 درصد از کل آب مصرفی در مجموع مصارف و ضایعات گندم و فرآورده های آن را به خود اختصاص داده و مقدار مطلق آن در سال 2010، 0/7 میلیارد مترمکعب بیشتر از سال 1980 بود تحلیلهای مکانی نشان میدهد که مقادیر ردپای آب گندم در کشور یکسان نبوده و نواحی خشک از دیدگاه تولید، و نواحی پرجمعیت از دیدگاه مصرف و پسماندهای غذایی، ردپاهای آب بیشتری را نسبت به دیگر نواحی داشتند بر اساس نتایج، دستیابی به محیط زیست پایدار در اراضی کشاورزی، با مدیریت همزمان الگوهای تولید و مصرف امکان پذیر بوده و این مهم، با تحلیلهایی با دقتهای مکانی و زمانی بالا میسر میشود

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

فاطمه کاراندیش

دانشیار گروه مهندسی آب دانشگاه زابل

کاراندیش، فاطمه،1396،افزایش سطح پایداری زیست محیطی در کشت گندم در ایران با مدیریت ردپای آب تولید، مصرف و پسماندهای غذایی گندم و فرآورده های آن،پنجمین همایش ملی مدیریت شبکه های آبیاری و زهکشی و سومین کنگره ملی آبیاری و زهکشی ایران،اهواز

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات پنجمین همایش ملی مدیریت شبکه های آبیاری و زهکشی و سومین کنگره ملی آبیاری و زهکشی ایران21 اسفند 1396 · اهواز