مدیریت تلفیقی منابع آب به منظور برنامه ریزی توسعه پایدار…

چکیده مقاله

در این تحقیق، قابلیتهای روشهای شبیه سازی و بهینه سازی در افزایش پتانسیل بهره برداری از منابع آب سطحی وزیرزمینی مورد بررسی قرار گرفته است منطقه دشت دهلران واقع در استان ایلام بعنوان مطالعه موردی انتخاب و با درنظر گرفتن شرایط خاص فیزیکی، هیدرولوژیکی و هیدروژئولوژیکی منطقه و همچنین محدودیتهای کیفی آبهای زیرزمینی، مدل مدیریتی ارائه شده در آن بکار گرفته شده است دو نوع راهکار مدیریتی با استفاده از مدل بهینه سازی مورد تحلیل قرار گرفت در راهکار اول، بنام راهک ار پتانسیل، تامین حداکثر نیاز آبی منطقه بر اساس یک الگوی کشت پیشنهادی با در نظر داشتن محدودیتهای کمی و کیفی موجود در منطقه مورد بررسی قرار گرفت نتیجه کاربرد این راهکار، علیرغم عدم تامین کل نیاز آبی، استفاده از تمام آب جاری با احتمال ٩٠% در رودخانه منطقه و برداشت مجاز آب زیرزمینی بوده است افت قابل توجه در ناحیه شمال آبخوان و تامین غیر یکنواخت نیاز آبی ماهانه در اکثر سلولها از نتایج حاصل از این راهکار میباشد با کاهش سطح زیر کشت، و به تبع آن، کاهش نیاز آبی بر اساس نتایج راهکار اول،مقادیر بهینه نیاز آبی هر سلول در مدل مربوط به راهکار دوم استفاده گردید در نتیجه این تغییرات دیریتی، تامین بهینه و یکنواخت آب از منابع سطحی و زیرزمینی در طول دوره بهره برداری میسر گردید و در حدود ٤٠ % از مقادیر افت در سلولهای بحرانی منطقه کاهش داده شد کاهش سطح زیرکشت ، تغییر الگوی کشت به محصولات مقاوم تر در برابر آبهای زیرزمینی و در جهت کاهش دادن نیاز آبی و استفاده از روشهای تغذیه مصنوعی در نواحی شمالی منطقه راهکارهای پیشنهادی در جهت بهره برداری پایدار خواهند بود