چکیده مقاله
ازدیاد برداشت نفت در مخازن کربناته و ماسه سنگی ایران که اغلب دارای محیط های متخلخل پیچیده هستند یکی از چالش های اصلی صنعت نفت کشور محسوب می شود این مخازن بیش از ۷۰٪ ذخایر نفتی ایران را در بر گرفته اند و در ناحیه زاگرس به تنهایی بیش از ۹۰٪ هیدروکربن ها ذخیره شده است مخازن آسماری معمولا دارای تخلخل قابل توجه ۱۲ ۲۴٪ و ساختارهای ترک خورده می باشند با افت فشار مخزن پس از مراحل تولید اولیه و ثانویه، روشهای مرسوم از جمله تزریق آب یا گاز تنها قادر به بازیافت حدود ۲۰ ۲۵٪ نفت درجا هستند؛ رقمی که نزدیک به ۱۰٪ کمتر از میانگین جهانی است و منجر به باقی ماندن حجم زیادی از نفت اولیه می شود کاهش فشار طبیعی مخازن و محدودیت روشهای متداول، ضرورت بهره گیری از فناوری های نوین با راندمان بالا را دوچندان ساخته است در این راستا، روشهای نوین ازدیاد برداشت EOR شامل پالس پلاسما Pulsed Power Plasma ، آب هوشمند Smart Water Flooding ، نانوسیالات، امواج فراصوت و فناوری های ترکیبی مورد توجه ویژه قرار گرفته اند این فناوری ها از طریق ساز و کارهای فیزیکی، شیمیایی و زیستی و با اصلاح ویژگی های محیط متخلخل از جمله تخلخل، ناهمگنی، ترک خوردگی، شوری، ترشوندگی و کشش سطحی می توانند جریان نفت در منافذ ریز و ترک ها را بهبود داده و به افزایش قابل ملاحظه ضریب بازیافت منجر شوند در این مقاله مروری جامع بر مکانیسم ها و کارایی این روش ها در شرایط مخازن ایران ارائه شده و مطالعه موردی مخزن آغاجاری برای بررسی اثر واقعی این روش ها ارائه می شود نتایج نشان می دهد که طراحی بهینه هر فناوری متناسب با خصوصیات مخزن می تواند افزایش چشمگیری در ضریب بازیافت نفت ایجاد کند
کلیدواژهها
نویسندگان
زهرا میرعزیزی
دانشجوی دکتری عمران ژئوتکنیک گروه ژئوتکنیک و حمل و نقل دانشکده عمران آب و محیط زیست دانشگاه شهید بهشتی
مصطفی زمانیان
استادیار، گروه ژئوتکنیک و حمل و نقل دانشکده عمران آب و محیط زیست دانشگاه شهید بهشتی
شیوه ارجاع
میرعزیزی، زهرا و زمانیان، مصطفی،1404،روشهای نوین ازدیاد برداشت نفت و امکان سنجی کاربرد آنها در مخازن ایران،چهاردهمین کنگره بین المللی مهندسی عمران،تهران
ارائهشده در
مجموعه مقالات چهاردهمین کنگره بین المللی مهندسی عمران29 مهر 1404 · تهران