تحلیل ناهماهنگی طرح های جامع و تفصیلی در توسعه کالبدی اهواز

چکیده مقاله

برنامه ریزی شهری به عنوان یکی از ابزارهای اصلی هدایت توسعه فضایی و کالبدی شهرها، نقشی بنیادین در شکل دهی به ساختار شهری، ساماندهی کاربری اراضی و ارتقای کیفیت زندگی شهروندان ایفا می کند در این میان، طرح جامع شهری به عنوان سندی راهبردی و بلندمدت، چارچوب کلی توسعه شهر را مشخص کرده و اهداف، سیاست ها و چشم انداز توسعه را در مقیاس کلان ترسیم می نماید در مقابل، طرح تفصیلی نقش اجرایی و عملیاتی داشته و جزئیات ضوابط و مقررات مربوط به کاربری زمین، تراکم، شبکه معابر و سایر عناصر کالبدی را در سطح محلات و پهنه های شهری تعیین می کند هماهنگی این دو سطح از برنامه ریزی شرط لازم برای تحقق توسعه ای منسجم، پایدار و کارآمد در شهرهاست با وجود اهمیت این هماهنگی، تجربه برنامه ریزی شهری در ایران نشان می دهد که شکاف قابل توجهی میان طرح های جامع و تفصیلی وجود دارد که در بسیاری از موارد به ناکارآمدی نظام مدیریت شهری منجر شده است این مسئله در شهر اهواز، به عنوان یکی از کلان شهرهای جنوب غربی کشور با رشد سریع جمعیت و توسعه کالبدی نامتوازن، نمود بیشتری یافته است از یک سو طرح جامع این شهر با هدف هدایت توسعه در جهت افزایش کیفیت زندگی و ساماندهی ساختار فضایی تهیه شده، و از سوی دیگر، طرح های تفصیلی آن در اجرا یا به روزرسانی با تاخیر مواجه بوده و در بسیاری از موارد با اهداف طرح جامع هم راستا نیستند نتیجه این ناهماهنگی بروز مشکلاتی همچون گسترش بی رویه شهر، تغییر کاربری های غیرمجاز، فشار بر زیرساخت های شهری، اختلال در شبکه حمل ونقل، تضعیف فضاهای عمومی و کاهش کیفیت محیط شهری بوده است افزون بر آن، نبود هماهنگی میان دستگاه های ذی ربط، تغییرات مدیریتی مکرر، ضعف در نظارت و فقدان فرآیندهای به روزرسانی مستمر، این چالش را تشدید کرده است پژوهش حاضر با هدف تحلیل این ناهماهنگی در بستر شهر اهواز، به بررسی ابعاد، ریشه ها و پیامدهای آن بر توسعه کالبدی شهر می پردازد و در نهایت راهکارهایی برای ارتقای هماهنگی میان سطوح راهبردی و اجرایی برنامه ریزی شهری ارائه می دهد اهمیت این تحقیق در آن است که یافته های آن می تواند مبنای بازنگری در فرآیند تدوین طرح ها و تصمیم گیری های آینده مدیریت شهری اهواز قرار گیرد و به سمت توسعه ای یکپارچه و پایدار هدایت شود

نویسندگان

غزال دقیقی

هدایت اله زارع زادهرضا امینی

هدایت اله زارع زاده

غزال دقیقیرضا امینی

رضا امینی

غزال دقیقیهدایت اله زارع زاده

�قیقی، غزال و زارع زاده، هدایت اله و امینی، رضا،1404،تحلیل ناهماهنگی طرح های جامع و تفصیلی در توسعه کالبدی اهواز،کنفرانس ملی مدیریت شهری با رویکرد توسعه پایدار،خرم آباد

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات کنفرانس ملی مدیریت شهری با رویکرد توسعه پایدار15 مهر 1404 · خرم آباد