تحلیل تطبیقی مولفه زنانه و کارکرد ایدئولوژیک در سنگ نگاره های هخامنشی و ساسانی

چکیده مقاله

این پژوهش به تحلیل نقش و جایگاه مولفه های زنانه در سنگ نگاره های هخامنشی و ساسانی می پردازد و تاثیر آن ها بر بازنمایی قدرت و مشروعیت شاهنشاهی را بررسی می کند روش تحقیق توصیفی تحلیلی و تطبیقی است و داده ها از طریق مطالعه میدانی سنگ نگاره ها، مهرها، سکه ها و منابع تصویری و متنی معتبر جمع آوری شده اند یافته ها نشان می دهند که در دوره هخامنشی، حضور زن در سنگ نگاره های رسمی محدود و عمدتا از طریق آثار کوچکتر قابل شناسایی است و مولفه های زنانه، مانند لباس، جواهرات و جایگاه در صحنه، نقش نمادین و ایدئولوژیک در بازنمایی قدرت دارند در دوره ساسانی، حضور زنان در سنگ نگاره ها، به ویژه در طاق بستان، پیچیده تر و سازمان یافته تر است و زنان هنرمند و ایزدان زن مانند آناهیتا نقش فعال در تثبیت مشروعیت شاهنشاهی ایفا می کنند مقایسه دو دوره نشان می دهد که تغییرات فرهنگی، مذهبی و سیاسی تاثیر مستقیم بر تکامل نقش نمادین زن و کارکرد ایدئولوژیک هنر رسمی داشته است این پژوهش تاکید می کند که مولفه های زنانه نه به عنوان سوژه های منفعل بلکه به عنوان عناصر فعال در انتقال و تثبیت ایدئولوژی و قدرت سیاسی عمل کرده اند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

معصومه دهقانی

کارشناس طراحی و دوخت، هنرآموز طراحی و دوخت، آموزش و پرورش استان فارس، ایران

شیرین شاهسمندی اصفهانی

کارشناس ارشد ارتباط تصویری موسسه آموزش عالی سپهر اصفهان، هنرآموز آموزش و پرورش ناحیه ۲ اصفهان

اصغر فتحی عمادآبادی

دانشیار موسسه آموزش عالی آپادانا شیراز ، ایران

دکتر علیرضا محمدی میلاسی

دکترای تخصصی تاریخ هنر موسسه آموزش عالی سپهر اصفهان

�اهسمندی اصفهانی، شیرین و محمدی میلاسی، دکتر علیرضا،1404،تحلیل تطبیقی مولفه زنانه و کارکرد ایدئولوژیک در سنگ نگاره های هخامنشی و ساسانی،هشتمین کنفرانس بین المللی مطالعات مدیریت، فرهنگ و هنر،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات هشتمین کنفرانس بین المللی مطالعات مدیریت، فرهنگ و هنر30 بهمن 1404 · تهران