بررسی اثرات محیط زیستی داروهای منقضی شده و روش های مدیریت آنها

چکیده مقاله

افزایش جهانی مصرف دارو همراه با مدیریت نادرست پسماندهای دارویی منجر به ورود گسترده ترکیبات دارویی فعال API از داروهای منقضی شده به محیط زیست شده است این آلاینده های نوظهور به دلیل پایداری شیمیایی و اثرات زیست فعال تهدیدی جدی برای اکوسیستم های آبی و خاکی محسوب شده و با تشدید بحران مقاومت ضد میکروبی AMR سلامت عمومی را به مخاطره می اندازند هدف این مطالعه، بررسی اثرات زیست محیطی داروهای منقضی شده و ارزیابی روش های مدیریت و امحای آنها برای ارائه الگویی یکپارچه است این پژوهش با رویکرد توصیفی تحلیلی و با استفاده از روش تحقیق کتابخانه ای انجام شده است داده های ثانویه از طریق جستجوی سیستماتیک در پایگاه های علمی معتبر مانند Google Scholar و Civilica و مطالعه مقالات، کتاب ها و گزارش های سازمانی بین المللی گردآوری و تحلیل شده اند داروهای منقضی شده عمدتا از طریق دفع خانگی، فاضلاب و زباله های شهری، پساب مراکز درمانی و صنایع داروسازی وارد محیط می شوند سیستم های تصفیه متعارف قادر به حذف کامل این ترکیبات پایدار نیستند حضور آنتی بیوتیک ها، هورمون ها و داروهای ضد التهاب در منابع آبی اثرات نامطلوبی چون اختلالات غدد درون ریز در آبزیان و ایجاد فشار انتخابی برای مقاومت میکروبی به همراه دارد روش های فعلی مدیریت مانند دفن بهداشتی با خطر نشت شیرابه و سوزاندن غیر استاندارد با تولید آلاینده های ثانویه ناکارآمد هستند در مقایسه با کشورهای پیشرو که دارای برنامه های ملی بازگردانی دارو هستند، ایران فاقد سیستم یکپارچه جمع آوری و امحای ایمن است مدیریت داروهای منقضی شده نیازمند رویکردی یکپارچه در چرخه حیات دارو است الگوی پیشنهادی مبتنی بر ۱ پیشگیری از مازاد تولید و تجویز، ۲ ایجاد شبکه ملی جمع آوری از داروخانه ها و مراکز شهری و ۳ امحای ایمن با استفاده از فناوری های ترکیبی مانند اکسیداسیون پیشرفته می باشد تصویب قوانین الزام آور ملی و هماهنگی بین بخشی میان نهادهای مسئول، ضرورتی فوری برای کاهش بار آلودگی دارویی و حفظ سلامت اکوسیستم ها و بهداشت عمومی است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

کبری امیدی پور

دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی بهداشت ایمنی و محیط زیست HSE دانشکده فنی مهندسی دانشگاه مهرالبرز

سبحان حیدریان

فارغ التحصیل کارشناسی ارشد مهندسی مدیریت ساخت دانشکده فنی مهندسی دانشگاه مهرالبرز

قربانعلی دزواره

دانشیار گروه مهندسی محیط زیست دانشکده فنی مهندسی دانشگاه مهرالبرز

رزومه علمی کاربران

درباره سیویلیکاتبلیغات در سیویلیکاآمار علمی ایرانتقویم علمی ایرانداده کاوی مقالاتطرح های پژوهشی

در صورتی که می خواهید در اثر پژوهشی خود به این مقاله ارجاع دهید، به سادگی می توانید از عبارت زیر در بخش منابع و مراجع استفاده نمایید: امیدی پور، کبری و حیدریان، سبحان و دزواره، قربانعلی،1404،بررسی اثرات محیط زیستی داروهای منقضی شده و روش های مدیریت آنها،چهارمین کنفرانس بین المللی دانشجویان بهداشت و علوم سلامت ایران،تهران،https://civilica.com/doc/2636188

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات چهارمین کنفرانس بین المللی دانشجویان بهداشت و علوم سلامت ایران30 بهمن 1404 · تهران