تاثیر شبکه های اجتماعی بر سلامت روان؛ فرصت یا تهدید؟

چکیده مقاله

مقدمه: رسانه های اجتماعی طی دو دهه اخیر به یکی از مهم ترین پدیده های ارتباطی و فرهنگی تبدیل شده اند و شیوه تعاملات انسانی را به طور بنیادین دگرگون کرده اند این فضا فرصت هایی همچون افزایش تعاملات، تبادل دانش و حمایت اجتماعی را فراهم می آورد، اما در عین حال نگرانی هایی جدی درباره پیامدهای روانی و رفتاری آن مطرح شده است بدین منظور مطالعه مروری حاضر با هدف بررسی تاثیر شبکه های اجتماعی بر سلامت روان و پاسخ به این سوال مهم که آیا این گسترش یک فرصت است یا تهدید انجام شده است مواد و روش ها: این مطالعه مروری با استناد به پایگاه های علوم پزشکی نظیر SID, Magiran, Pubmed, Google scholar, Scopus, Web of science, Uptodate با بررسی ۶۷ مقاله که از بین آنها ۹ مقاله مروری، سیستماتیک ۵ مقاله مروری سیستماتیک متاآنالیز، ۴ مقاله متاآنالیز و ۴ مقاله کوهورت مورد بررسی و تحلیل قرار گرفت یافته ها: پژوهش های علمی نشان می دهند که رابطه بین استفاده از رسانه های اجتماعی و عزت نفس و سلامت روان پیچیده و چندوجهی است و نمی توان الگوی ثابتی را برای تمامی گروه های هدف مخاطب، ترسیم کرد از منظر سازمانی استفاده افراطی از رسانه های اجتماعی در محیط کار می تواند منابع روانی کارکنان را کاهش دهد و از طریق برهم زدن تعادل زندگی کاری و افزایش فرسودگی شغلی، عملکرد آنان را تحت تاثیر منفی قرار دهد از منظر فردی تاثیر به گونه ای است که رسانه های اجتماعی تاثیر چشمگیری بر عزت نفس کاربران ندارند اما اقلیت هایی از افراد ممکن است اثرات مثبت یا منفی قابل توجهی را تجربه کنند تحقیقات جدید تاکید دارند که این رابطه بیش از هر چیز به ویژگی های فردی، حساسیت ها و نحوه استفاده از رسانه ها وابسته است به همین دلیل، پژوهشگران بر ضرورت توجه به متغیرهای تعدیل کننده و تفاوت های فردی در تحلیل تاثیر شبکه های اجتماعی بر سلامت روان تاکید دارند استفاده بیش از حد و غیرکنترل شده از شبکه های اجتماعی می تواند منجر به بروز اختلالات روانی مانند اضطراب، افسردگی، کاهش رضایت از زندگی، افت تمرکز و عملکرد تحصیلی شود در میان دانشجویان، اعتیاد به فضای مجازی با افت سلامت روانی رابطه منفی دارد احساس مقایسه اجتماعی، کمبود خواب و وابستگی روانی از عوامل تشدیدکننده این پیامدها محسوب می شوند در مقابل، استفاده هدفمند و آگاهانه از این پلتفرم ها می تواند موجب افزایش حمایت عاطفی، ارتقای سواد سلامت و ایجاد حس تعلق اجتماعی گردد نتیجه گیری: به طور کلی رسانه های اجتماعی را می توان پدیده ای دووجهی دانست؛ در صورت مدیریت صحیح، ابزاری برای رشد، آگاهی و حمایت اجتماعی هستند؛ اما در صورت مصرف افراطی تهدیدی جدی برای سلامت روان و روابط انسانی محسوب می شوند ارتقای سواد رسانه ای، محدودسازی زمان استفاده و توسعه مداخلات روانی آموزشی می تواند در کاهش آسیب های ناشی از این پدیده موثر باشد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

طیبه شجاع الدینی اردکانی

دانشجوی دکترای تخصصی بهداشت باروری، کمیته تحقیقات دانشجویی دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران

پرنیا سادات محمودیان

مربی گروه مامایی، واحد میبد، دانشگاه آزاد اسلامی میبد، ایران

یاسمین کشاورزی پور

دانشجوی کارشناسی بهداشت عمومی، واحد میبد، دانشگاه آزاد اسلامی میبد، ایران

رزومه علمی کاربران

درباره سیویلیکاتبلیغات در سیویلیکاآمار علمی ایرانتقویم علمی ایرانداده کاوی مقالاتطرح های پژوهشی

در صورتی که می خواهید در اثر پژوهشی خود به این مقاله ارجاع دهید، به سادگی می توانید از عبارت زیر در بخش منابع و مراجع استفاده نمایید: شجاع الدینی اردکانی، طیبه و محمودیان، پرنیا سادات و کشاورزی پور، یاسمین،1404،تاثیر شبکه های اجتماعی بر سلامت روان؛ فرصت یا تهدید؟،چهارمین کنفرانس بین المللی دانشجویان بهداشت و علوم سلامت ایران،تهران،https://civilica.com/doc/2636182

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات چهارمین کنفرانس بین المللی دانشجویان بهداشت و علوم سلامت ایران30 بهمن 1404 · تهران