تحلیل رقابت قدرت های منطقه ای در خاورمیانه: پیامدها و چشم اندازهای امنیتی

چکیده مقاله

خاورمیانه به عنوان یکی از مهم ترین مناطق ژئوپلیتیکی جهان، همواره در معرض رقابت های منطقه ای و مداخلات قدرت های فرامنطقه ای بوده است ساختار امنیتی این منطقه تحت تاثیر عواملی همچون رقابت های ایدئولوژیک، درگیری های قومی مذهبی، ضعف نهادهای حکمرانی و سیاست های مداخله جویانه قدرت های بزرگ، دچار ناپایداری شده است در این میان، قدرت های منطقه ای نظیر ایران، عربستان سعودی، ترکیه و مصر تلاش کرده اند تا از طریق راهبردهای سیاسی، نظامی و اقتصادی، جایگاه خود را در نظم امنیتی خاورمیانه تثبیت کنند این پژوهش به بررسی این موضوع می پردازد که این قدرت ها چگونه از فرصت ها و تهدیدات موجود برای تنظیم و شکل دهی به نظم امنیتی منطقه بهره برداری کرده اند و آیا این نقش آفرینی ها به افزایش ثبات منجر شده یا برعکس، زمینه ساز تشدید بحران های امنیتی بوده است یافته های این پژوهش نشان می دهد که به رغم تلاش برخی بازیگران منطقه ای برای ایجاد موازنه و اعمال نفوذ در تحولات خاورمیانه، رقابت های ژئوپلیتیکی و تضاد منافع، نه تنها مانع از شکل گیری یک نظم امنیتی پایدار شده، بلکه به افزایش تنش ها، گسترش جنگ های نیابتی و تعمیق بی ثباتی منجر شده است در این راستا، نقش قدرت های فرامنطقه ای نیز، به ویژه از طریق سیاست های نظامی و اقتصادی، تاثیر قابل توجهی بر معادلات امنیتی منطقه داشته است این پژوهش با استفاده از روش تحلیلی_توصیفی، به تبیین جایگاه قدرت های منطقه ای در نظم امنیتی خاورمیانه پرداخته و نشان می دهد که استمرار رقابت های موجود، احتمال شکل گیری یک چارچوب امنیتی باثبات را در آینده نزدیک کاهش داده است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

حسین امام وردی

مقاله تحلیل رقابت قدرت های منطقه ای در خاورمیانه: پیامدها و چشم اندازهای امنیتی

�مام وردی، حسین،1403،تحلیل رقابت قدرت های منطقه ای در خاورمیانه: پیامدها و چشم اندازهای امنیتی،دوازدهمین کنفرانس بین المللی مطالعات بین رشته ای در مدیریت و مهندسی،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دوازدهمین کنفرانس بین المللی مطالعات بین رشته ای در مدیریت و مهندسی25 اسفند 1403 · تهران