بررسی نقش معلم عربی در ترویج فرهنگ و تمدن اسلامی از طریق متون درسی

چکیده مقاله

زبان عربی به عنوان زبان قرآن و میراث گرانسنگ تمدن اسلامی، نقشی بی بدیل در انتقال مفاهیم فرهنگی، دینی و تمدنی به نسل های جدید ایفا می کند در نظام آموزشی ایران، کتاب های درسی زبان عربی به عنوان مهم ترین منبع یادگیری این زبان، حاوی متونی هستند که به طور مستقیم و غیرمستقیم به مولفه های فرهنگ و تمدن اسلامی اشاره دارند این مقاله به روش توصیفی تحلیلی به بررسی نقش معلم عربی در ترویج فرهنگ و تمدن اسلامی از طریق متون درسی می پردازد چارچوب نظری این تحلیل بر نظریه بازنمایی فرهنگی هال، نظریه یادگیری معنادار اوزوبل، و نظریه تربیت فرهنگی استوار است یافته های نظری نشان می دهد که معلم عربی فراتر از یک «مدرس دستور زبان»، به عنوان «تفسیرگر فرهنگی» و «واسطه انتقال میراث تمدنی» عمل می کند متون درسی عربی در ایران، به طور ضمنی و آشکار، مفاهیمی چون عدالت، علم آموزی، اخلاق مداری، همزیستی مسالمت آمیز، و شکوفایی علمی تمدن اسلامی را بازنمایی می کنند با این حال، صرف وجود این مفاهیم در متن، برای ترویج فرهنگ و تمدن کافی نیست؛ بلکه نقش تفسیری معلم در «باز کردن لایه های پنهان» متن، ایجاد ارتباط با تجربه زیسته دانش آموزان، و به چالش کشیدن برداشت های سطحی، تعیین کننده اثربخشی است معلمانی که صرفا به ترجمه تحت اللفظی و آموزش قواعد اکتفا می کنند، فرصت طلایی ترویج فرهنگی تمدنی را از دست می دهند در پایان، نتیجه گیری می شود که معلم عربی نقش «سفیر فرهنگی» را ایفا می کند و اثربخشی متون درسی در ترویج فرهنگ و تمدن اسلامی، مستقیما به شایستگی تفسیری، دانش تاریخی و مهارت های ارتباطی معلم وابسته است پیشنهادهای تحلیلی مقاله بر ضرورت بازنگری در برنامه تربیت معلم عربی با افزودن دروس تاریخ تمدن اسلامی و روش های تدریس فرهنگ محور، تولید منابع کمک آموزشی مکمل، و توانمندسازی معلمان در تکنیک های روایت پردازی و تحلیل متن تاکید دارد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

فرزانه آذر

کارشناسی زبان و ادبیات عرب دانشگاه شهید چمران اهواز

�ذر، فرزانه،1404،بررسی نقش معلم عربی در ترویج فرهنگ و تمدن اسلامی از طریق متون درسی،اولین کنفرانس بین المللی و جشنواره کشوری مدارس شاد با رویکردهای فرهنگی، هنری، مهارتی، آموزشی، دینی، تربیتی و مدیریتی،بوشهر

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین کنفرانس بین المللی و جشنواره کشوری مدارس شاد با رویکردهای فرهنگی، هنری، مهارتی، آموزشی، دینی، تربیتی و مدیریتی9 اسفند 1404 · بوشهر