بررسی روش ها و ارایه معیارهای نسبی در ارزیابی مقایسه ای شبکه های سریع السیر ریلی بر اساس شاخص های ارزیابی در رده های تحلیل مختلف

چکیده مقاله

امروزه مسأله حمل و نقل عمومی در دنیا، بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته است با توجه به کمبود سوخت های فسیلی و قیمت بالا ی آن در بیشتر کشورها از یک سو، و آلودگی محیطی ناشی از تردد وسایل نقلیه از سوی دیگر ، نیاز روزافزون به گسترش سیستم های حمل و نقل عمومی و توجه به کارآ یی بهتر آنها روز به روز بیشتر احساس می شود یکی از بهترین گز ینه ها در حمل و نقل عمومی ، سستم قطار شهر ی یا مترو است امروزه در بسیاری از شهرهای دنیا، سیستم های ریلی درون شهر ی به جابجایی مسافران و سرویس دهی مشغول هستند با توجه به تفاوت ساختار اقتصاد ی شهرها و میزان سوبسید و خدمات ارایه شده از طرف دولت ها به شهروندان، مقایسه شبکه های مترو در شهرهای مختلف از اهمیت زیاد ی برخوردار است و نشانگر وضعیت نسبی خدمات حمل و نقل همگا نی به ساکنان شهرها ی بزرگ خواهد بود از مهمترین شاخص هایی که به کمک آنها می توان کارآ یی یک سیستم قطار شهر ی را مورد بررسی قرار داد، شاخص همبستگی و شاخص دسترس ی است در این پژوهش، شبکه های حمل و نقل سریع السیر ریلی 4 ، برای هشت شبکه مترو در آمر یکای شمالی ، آمر یکای جنو بی ، اروپا، آفر یقا و ایران به عنوان نمونه با توجه به اهداف یاد شده ، مورد ارزیابی قرار می گیرد این شبکه ها مربوط به خطوط مترو در شهرها ی وین ، سانتیاگو، آمستردام، مونترآل، لیون ، قاهره، آتن، اصفهان و تهران هستند از روش ارایه شده در این پژوهش می توان برای مقایسه هر مجموعه از شبکه ها ی مترو استفاده نمود برا ی انجام ا ین کار، ابتدا ماتریس های مجاورت شبکه ، در سه رده ماتریس گره گره وجود کمان ماتریس توپولوژیک اتصال شبکه ، ماتریس گره گره طول کمان ماتریس متریـک فاصـله شـبکه و ماتریس گره گره هزینه کمان ماتریس متریک هزینه شبکه با استفاده از منابع موجود به دسـت آمـده و سپس با تعریف شاخص های گفته شده ، به ارزیابی و مقایسه این چند شبکه پرداخته شد ه است شاخص هـای تحلیل شبکه مورد استفاده در این پژوه ش، شاخص های اصلی در تحلیل گره های شبکه هـستند شـاخص همبستگی ، فاصله دورترین گره موجود در شبکه را با توجه به رده تحلیل، از هر گره مشخص می کنـد و شاخص دسترس ی ، متوسط فاصله هر گره از بقیه گره های شبکه را معرفی می کند در انتها بـا میـانگین گیری از مقدار این شاخص ها بر روی گروه گره مورد نظر، شاخصی برای هر یک از سطوح تشکیل می شود و ارزیابی و تحلیل برای هر کدام از این شاخص ها در رده های مختلف برای شبکه های مـورد نظـر انجام می شود با توجه به وجود تفاوت اساسی در ساختار و ابعاد شبکه و نرخ بلیت های ارا یه شـده بـرا ی مسافران در متروها ی مورد بررسی ، مقایسه مقادیر مطلق این شاخص ها برا ی نه شبکه مترو مورد نظـر، مقایسه معنی دار ی نخواهد بود لذا در این پژوهش، روش ی برا ی نرمال نمودن شاخص هـا ی همبـستگی و دسترسی شبکه در ردهها ی تحلیل مختلف ارایه کرد ایم و در نهایت شاخص های نسبی را به دسـت آور ده و مورد مقا یسه قرار داده ا یم

نویسندگان

محسن ناظم

دانشجو ی کا

مرتضی طباطبایی شوریجه

دانشجو ی کارشناسی ارشد مهندسی عمران، گرایش برنامه ریزی حمل و نقل، دا

ناظم، محسن و طباطبایی شوریجه، مرتضی،1385،بررسی روش ها و ارایه معیارهای نسبی در ارزیابی مقایسه ای شبکه های سریع السیر ریلی بر اساس شاخص های ارزیابی در رده های تحلیل مختلف،هفتمین کنفرانس مهندسی حمل و نقل و ترافیک ایران،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات هشتمین کنفرانس مهندسی حمل و نقل و ترافیک ایران24 اردیبهشت 1387 · تهران