بررسی روشهای مختلف ارزیابی بیولوژیکی و تنوع زیستی در کیفیت منابع آبی و محاسبه شاخص های تنوع بستر رودخانه کارون از بازه ملاثانی تا دارخوین

چکیده مقاله

اساس شیوه های جدید، بررسی کیفیت آب منابع آبی بر طبقه بندی کیفی این منابع استوار است طبقه بندی های متفاوتی براساس پارامترهای زیست محیطی تعیین گردیده است پارامترهای بیولوژیکی یکی از مؤلفه های جدید مطالعات کیفی منابع آبی است روشهای ارزیابی بیولوژیکی و محاسبه شاخص های تنوع زیستی به ما این امکان را میدهد تا با استفاده از پارامترهای بیولوژیکی و زیست محیطی دیگر منابع آبی را از نظر کیفیت طبقه بندی نمائیم در طبقه بندی اکولوژیکی میزان و شدت آلودگی نیز مشخص میگردد در این مقاله روشهای متفاوت ارزیابی بیولوژیکی و انواع شاخص های تنوع ارائه می گردد، در اینجا شاخص تنوع را که جهت تعیین کیفیت رودخانه کارون مورد استفاده قرار گرفته است، بررسی می نمائیم این رودخانه طی یکسال از پائیز 83 تا تابستان 84 از ملاثانی تا دارخوین مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت در این مطالعه به منظور بررسی کیفیت آب تغییرات ساختاری اجتماعات بنتیک و عوامل تاثیرگذار بر آنها مورد سنجش قرار گرفت نتایج حاصل از این بررسی نشان داد بطور کلی 4 رده از ماکروبنتوزها در کلیه نمونه برداریها شناسایی و شمارش شدند بیشترین میزان فراوانی به ترتیب مربوط به کم تاران با %91,98 و حشرات و پوره ها با %6,59 نسبت به کل جمعیت ماکروبنتوزها و فراوانی سایر گروهها %1,43 جمعیت ماکروبنتوزها بوده است بالاترین تراکم ماکروبنتوزها در فصل پاییز و کمترین تراکم آنها در فصل تابستان می باشد بیشترین میزان شاخص شانون 1,9 در ایستگاه شیبان در فصل بهار و کمترین میزان آن 0,46 و در ایستگاه پل پنجم در مجاورت خروجی فاضلاب شهری در تابستان بدست آمده است همچنین حداکثر میزان شاخص سیمپسون 0,714 در فصل تابستان و مربوط به ایستگاه پل پنجم و حداقل این شاخص 0,168 در فصل بهار و مربوط به ایستگاه شیبان بوده است نتایج شاخص های شانون نشان دهنده تغییرات فصلی نامنظم در میزان تنوع ماکروبنتوزهاست ، همچنین میزان شاخص سیمپسون نیز از روند تغییرات فوق پیروی می کند بر طبق نتایج بدست آمده در تمام ایستگاههای نمونه برداری آلودگی وجود دارد و عامل اصلی آلودگی رودخانه کارون فاضلاب شهری و پسابهای صنعتی ناشی از فعالیت واحدهای صنعتی شهر اهواز می باشد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

کاوه رهبری

کارشناسی ارشد علوم محیط زیست ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

سیدمحمدباقر نبوی

استادیار دانشکده منابع طبیعی دانشگاه علوم و فنون دریایی خرمشهر

پریوش موبد

کارشناسی ارشد علوم محیط زیست ، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات

�هبری، کاوه و نبوی، سیدمحمدباقر و موبد، پریوش،1385،بررسی روشهای مختلف ارزیابی بیولوژیکی و تنوع زیستی در کیفیت منابع آبی و محاسبه شاخص های تنوع بستر رودخانه کارون از بازه ملاثانی تا دارخوین،هفتمین سمینار بین المللی مهندسی رودخانه،اهواز

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات هفتمین سمینار بین المللی مهندسی رودخانه24 بهمن 1385 · اهواز