از نظام ارباب و رعیتی تا نظام واگذاری اراضی: تحلیل حقوقی و ساختاری اصلاحات ارضی در ایران

چکیده مقاله

اصلاحات ارضی در ایران از مهم ترین تحولات حقوقی، اقتصادی و اجتماعی تاریخ معاصر است که با هدف دگرگونی نظام مالکیت زمین، تضعیف مناسبات ارباب و رعیتی و بهبود وضعیت کشاورزان به اجرا درآمد این پژوهش با عنوان «از نظام ارباب و رعیتی تا نظام واگذاری اراضی: تحلیل حقوقی و ساختاری اصلاحات ارضی در ایران» در پی آن است که ماهیت، اهداف، سازوکارها و پیامدهای این فرایند را در دو دوره پیش و پس از انقلاب اسلامی بررسی کند مسئله اصلی پژوهش آن است که اصلاحات ارضی تا چه اندازه توانسته است اهداف اعلامی خود، از جمله عدالت ارضی، افزایش بهره وری و بازسازی روابط تولید در روستا را محقق سازد روش پژوهش توصیفی تحلیلی با رویکرد تاریخی حقوقی است و داده ها بر پایه اسناد، قوانین، مقررات و منابع کتابخانه ای گردآوری شده اند یافته ها نشان می دهد که اصلاحات ارضی، با وجود تضعیف مالکیت بزرگ، فروپاشی نسبی نظام سنتی روستا و تغییر در ساخت اجتماعی و سیاسی آن، به دلیل غلبه ملاحظات سیاسی، توزیع نابرابر منافع، محرومیت برخی گروه های روستایی، خردشدن اراضی و ضعف حمایت های نهادی، نتوانست به تحقق کامل عدالت ارضی و توسعه پایدار کشاورزی بینجامد همچنین پس از انقلاب، مسئله زمین از تقسیم اراضی به تعیین تکلیف حقوقی، تثبیت مالکیت و صدور اسناد رسمی منتقل شد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

وجیهه محسنی

۱- استادیار و هیت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

وجیهه محسنی

۱ استادیار و هیت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب

وحید خداشناس

۲-کارشناسی ارشد حقوق ثبت اسناد و املاک دانشگاه آزاد تهران جنوب

وحید خداشناس

۲ کارشناسی ارشد حقوق ثبت اسناد و املاک دانشگاه آزاد تهران جنوب

محسنی، وجیهه و خداشناس، وحید،1405،از نظام ارباب و رعیتی تا نظام واگذاری اراضی: تحلیل حقوقی و ساختاری اصلاحات ارضی در ایران،بیست و سومین کنفرانس ملی پژوهش های نوین در تعلیم و تربیت، روانشناسی، فقه و حقوق و علوم اجتماعی،شیروان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات بیست و سومین کنفرانس ملی پژوهش های نوین در تعلیم و تربیت، روانشناسی، فقه و حقوق و علوم اجتماعی30 تیر 1405 · شیروان