مقاله مروری موضوع بررسی تاریخی فضاهای باز و نیمه باز مدارس از طریق بررسی نمونه موردی در ایران و جهان

چکیده مقاله

فضاهای باز و نیمه باز همواره بخشی جدایی ناپذیر از معماری آموزشی و فرهنگی در طول تاریخ بوده اند و نقش مهمی در ارتقای تعاملات اجتماعی، کیفیت اقلیمی و شکل گیری هویت فضایی ایفا کرده اند بررسی تاریخی این فضاها نشان می دهد که در معماری سنتی ایران الگوی حیاط مرکزی در مدارسی همچون مدرسه سردار و مدرسه صالحیه نمونه ای شاخص از سازماندهی فضایی مبتنی بر حیاط به عنوان فضای باز اصلی و ایوان ها و رواق ها به عنوان فضاهای نیمه باز اقلیمی و تعاملی بوده است این ساختار فضایی علاوه بر تعدیل شرایط اقلیمی، بستر شکل گیری تعاملات آموزشی غیررسمی را فراهم می کرد در معماری معاصر ایران نیز نمونه هایی مانند دبیرستان البرز نشان دهنده تداوم نقش حیاط در سازماندهی فضاهای آموزشی هستند هرچند با تغییر در مقیاس و الگوی استقرار در سطح جهانی تحول فضاهای باز آموزشی را می توان در پروژه هایی نظیر مدرسه ملبورن استرالیا و مدرسه لانگیوان چین مشاهده کرد که با رویکرد یادگیری انعطاف پذیر مرز میان فضای بسته و باز را کمرنگ کرده و محیط های یادگیری پویا و مشارکتی ایجاد نموده اند یافته های این بررسی تطبیقی نشان می دهد که فضاهای باز و نیمه باز از حیاط های درون گرای سنتی تا فضاهای سیال و یکپارچه معاصر همواره به عنوان عنصر کلیدی در ارتقای کیفیت آموزشی، تعامل اجتماعی و پاسخگویی اقلیمی عمل کرده اند این روند تاریخی می تواند مبنایی نظری برای بازنگری استانداردهای طراحی مدارس در ایران به ویژه در اقلیم هایی نظیر قزوین با تاکید بر تقویت فضاهای باز و نیمه باز به عنوان بستر یادگیری فعال فراهم آورد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محمد تقی آهنگریه

کارشناس عمران سازه شهرداری کلانشهر تبریز، ایران

علی انصاری

دانشجوی کارشناسی ارشد گروه معماری دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه علم و صنعت ایران تهران ایران نویسنده اول

مهدی حمزه نژاد

استادیار گروه معماری دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه علم و صنعت، ایران، تهران، ایران نویسنده مسئول

سمانه تقدیر

استادیار گروه معماری دانشکده معماری و شهرسازی دانشگاه علم و صنعت، ایران، تهران، ایران نویسنده مسئول

�نصاری، علی و حمزه نژاد، مهدی و تقدیر، سمانه،1405،مقاله مروری موضوع بررسی تاریخی فضاهای باز و نیمه باز مدارس از طریق بررسی نمونه موردی در ایران و جهان،پانزدهمین کنفرانس بین المللی ایده های راهبردی در معماری، عمران و شهرسازی ایران،مشهد

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات پانزدهمین کنفرانس بین المللی ایده های راهبردی در معماری، عمران و شهرسازی ایران28 اردیبهشت 1405 · مشهد