چکیده مقاله
تعیین ژئوئید به عنوان سطح مبنای ارتفاعی یکی از اهداف مهم علم ژئودزی است تلاش های بسیاری برای تعیین ژئوئید دقیق به صورت محلی، منطقه ای و جهانی صورت گرفته است دقت مدل ژئوئید وابسته به نوع مشاهدات و تئوری استفاده شده در محاسبه ی آن می باشد مدل های ژئوپتانسیل جهانی طول موج بلند میدان ثقل را تامین می کنند که می توانند نقش موثری در پوشش مناطق فاقد داده های ثقل زمینی داشته باشند این تحقیق به بررسی دقت چند مدل ژئوپتانسیل جهانی و تلفیق آن ها در یک منطقه مطالعاتی با ابعاد ۵ درجه در ایران می پردازد بدین منظور از یک مدل تابعی برای برازش یک سطح هندسی مناسب به ارتفاعات ژئوئید و از یک مدل تصادفی مناسب جهت برآورد اجزای کو واریانس مدل های مختلف استفاده شده است مدل تابعی پیشنهادی تابع B spline با تقریب کمترین مربعات است که یک رویه هموار از یک مجموعه داده دوبعدی را تخمین می زند و برای مجموعه ای از داده های نامنظم نیز قابل استفاده است یک رویه ی اسپیلاین از چندجمله ای تکه ای تشکیل شده است که به نرمی به یکدیگر متصل می شوند و شرایط پیوستگی در مرز بین آن ها تحمیل می شود همچنین از روش برآورد مولفه های واریانس کمترین مربعات LS VCE به منظور برآورد وزن صحیح مشاهدات ارتفاع ژئوئید استفاده شده است این تحقیق به تلفیق دو مدل جهانی با درجه و مرتبه ی بالا EIGEN ۶C۴ و EGM۲۰۰۸ و سه مدل جهانی با درجه و مرتبه ی پایین GGM۰۵G، GOGRA۰۴S و GO CONS در منطقه مطالعاتی پرداخته است جهت ارزیابی دقت رویه ی برآورد شده از ۲۸۰ نقطه ی کنترل GNSS/leveling توزیع شده در منطقه استفاده شده است انحراف معیار رویه تلفیقی برابر ۲۴ سانتیمتر برآورد شده است، درحالی که انحراف معیار مدل های EIGEN ۶C۴، EGM۲۰۰۸ و میانگین سه مدل درجه و مرتبه پایین به ترتیب برابر ۲۶، ۲۸ و ۴۲ سانتیمتر محاسبه شده است
کلیدواژه‌ها
نویسندگان
مهین حسینی اصل
کارشناس اداره فیزیکال ژئودزی، سازمان نقشه برداری کشور
عبدالرضا صفری
استاد تمام، دانشکده مهندسی نقشه برداری و اطلاعات مکانی، دانشگاه تهران
شیوه ارجاع
�سینی اصل، مهین و صفری، عبدالرضا،1404،تعیین سطح تصحیح ارتفاع ژئوئید با استفاده از تقریب کمترین مربعات B-spline،بیست و نهمین همایش و نمایشگاه ملی مهندسی نقشه برداری و اطلاعات مکانی ژئوماتیک ۱۴۰۴ و پنجمین نمایشگاه بین المللی ایران ژئو،تهران
ارائه‌شده در
مجموعه مقالات بیست و نهمین همایش و نمایشگاه ملی مهندسی نقشه برداری و اطلاعات مکانی ژئوماتیک ۱۴۰۴ و پنجمین نمایشگاه بین المللی ایران ژئو29 آبان 1404 · تهران