بازچرخانی و استفاده مجدد از پسابهای شهری در کشاورزی راهکاری مناسب برای مقابله با خشکسالی

چکیده مقاله

فاضلابهای شهری دارای انواع آلاینده های شیمیایی نظیر مواد سمی و فلزات سنگین و مواد آلی مثل هیدروکربنها، دترجنت ها، چربیها و روغنها و میکروار گانیزمهای زنده ای از قبیل ویروسها، باکتریها و کلیفرمهای مدفوعی، پروتزوئرها و کرمها می باشند که با ورود این فاضلابهای تصفیه نشده به محیط زیست و تماس با منابع آبهای سطحی و زیرزمینی و خاکها باعث آلودگی این منابع آبی با ارزش می گردند و در صورت استفاده انسان از این منابع، خطر گسترش بیماریهای مختلفی بین مردم بوجود می آید که حداقل 21 مورد شیوع بیماری بوسیله سبزیهای آلوده به مدفوع یا فاضلاب خام گزارش شده است این عوامل علاوه بر خطرهای مستقیمی که برای بهداشت عمومی دارند نتایجی از قبیل ایجاد مناظر زشت، تولید بوهای ناخوشایند و حشرات ناقل و مزاحمی مانند پشه ها و مگس ها را نیز به همراه دارند که با استفاده مجدد از فاضلاب تصفیه شده در کشاورزی می توان جدای از کاهش این خطرات، در مصرف آب شیرین صرفه جویی کرد و با توجه به وجود مواد کودی در پسابها باعث حاصلخیزی زمینهای کشاورزی نیز گردید که در نتیجه صرفه جویی اقتصادی نیز در پی دارد البته استفاده از فاضلاب خام یا با تصفیه ناقص در این امر می تواند مشکلات جدی به همراه داشته باشد این استفاده زمانی معقول است که از نظر بهداشتی تدابیر حفاظتی مخصوص اندیشیده شده باشد، که در این گفتار سعی خواهیم داشت که اثرات بهداشتی و عوارض سوء فاضلابهای تصفیه نشده را در محیط زیست و زمینهای کشاورزی در کشورهای در حال توسعه بیان کرده و جنبه های غیربهداشتی آن را در کشاورزان و مصرف کنندگان محصولات کشاورزی، بررسی نموده و با لحاظ روند رو به رشد شهرها در این کشورها و نیاز روزافزون ساکنین این شهرها به آب و موادغذایی، راهکارهای اصولی را برای دستیابی به وضعیت مطلوب بین استفاده از فاضلاب و کاهش خطرات احتمالی مورد بحث و بررسی قرار دهیم با توجه به کمبود منابع آبی و وقوع خشکسالی های مداوم، استفاده مجدد از آب خاکستری و بازچرخانی آن بخصوص در بخش کشاورزی، بعنوان یکی از این راهکارهای اصولی مورد اجماع مجامع علمی بمنظور مقابله با بحران های کیفی و کمی منابع آب در کشورهای در حال توسعه یافته توصیه شده و در بسیاری از این کشورها به اجرا درآمده است، که به آن خواهیم پرداخت

نویسندگان

اردوان نیکنام

کارشناس ارشد مهندسی محیط زیست آب و فاضلاب، کارشناس رسمی دادگستری و کار

هوشنگ فرجی

عضو هیئت علمی دانشکده کشاورزی دانشگاه یاسوج

نیکنام، اردوان و فرجی، هوشنگ،1388،بازچرخانی و استفاده مجدد از پسابهای شهری در کشاورزی راهکاری مناسب برای مقابله با خشکسالی،دومین همایش ملی اثرات خشکسالی و راهکارهای مدیریت آن،اصفهان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش ملی اثرات خشکسالی و راهکارهای مدیریت آن25 اردیبهشت 1388 · اصفهان