تجزیه و تحلیل خشکسالی ها با استفاده از شاخص های رایج و معرفی نرم افزار پایش خشکسالی

چکیده مقاله

خشکسالی یکی از مخاطرات طبیعی است که گاهی بلای طبیعی و خطرناک محسوب می شود که در نتیجه کمبود بارش کمتر از حد نرمال یا مورد انتظار پدید می آید اگر این کمبود بارش در یک دوره زمانی طولانی مانند یک فصل یا بیشتر استمرار یابد نمی تواند نیازهای آبی مربوط به فعالیت های انسانی و محیط زیست را تامین کند خشکسالی به خودی خود یک بلا فاجعه محسوب نمی شود بلکه تاثیر آن بر مردم محلی و محیط زیست است که فاجعه آمیز یا نبودن آنرا مشخص می کند بنابراین نکته کلیدی در درک خشکسالی، درک ابعاد طبیعی و اجتماعی آن است خشکسالی پدیده ای طبیعی است و در طول دورانهای مختلف اتفاق افتاده است لیکن اثرات آن در سالهای اخیر که رشد جمعیت و میزان مصرف آب افزایش داشته مشهودتر بوده است در دوران گذشته نیز به نوعی آسیب های ناشی از خشکسالی به علت عدم اشراف و آگاهی انسان بر رموز طبیعت و عدم چاره جویی های مناسب بعنوان بلایی آسمانی تلقی شده است که نمونه ای از آن در کتیبه های عهد هخامنشیان در ایران باستان بدست آمده است اثرات خشکسالی در کشور ما در حال حاضر به چالشی سنگین مبدل شده است زیرا همواره خسارات سنگینی را با خود بهمراه دارد خشکسالی دارای اثرات سنگین اجتماعی است در سال های خشک زمینه نزاع بین مصرف کنندگان منابع آب و همچنین کسانی که سهم حقابه آنها کاهش یافته است، گسترده تر است خسارت های مادی سنگینی که کمبود آب و در نتیجه کمبود محصولات را به دنبال دارد حائز اهمیت است یک بعد دیگر خشکسالی با خسارت به منابع آبی موجود، محدودیت تغذیه و تخریب کیفیت آب توام است در زمان کم آبی افت کیفیت آب و امکان بروز آلودگی و امراض بیشتر می شود از بین رفتن محصولات کشاورزی و دامی و اتلاف دام از جمله خسارتهای اقتصادی سنگین به کشاورزان و دامداران در طور دوره خشکسالی است علاوه بر آن خشکسالی اثرات تخریبی در امور زیربنایی و رفاهی داشته و در مواردی موجب صدمات جانی می شود

نویسندگان

رضا حجازی زاده

عضو هیات علمی دانشگاه تربیت معلم تهران

سعید جوی زاده

کارشناس ارشد آب و هواشناسی _ دانشگاه تربیت معلم تهران

�جازی زاده، رضا و جوی زاده، سعید،1388،تجزیه و تحلیل خشکسالی ها با استفاده از شاخص های رایج و معرفی نرم افزار پایش خشکسالی،دومین همایش ملی اثرات خشکسالی و راهکارهای مدیریت آن،اصفهان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش ملی اثرات خشکسالی و راهکارهای مدیریت آن25 اردیبهشت 1388 · اصفهان