چکیده مقاله
بومی سازی گونه های مناسب برای فضاهای سبز شهری شامل یک رویکرد استراتژیک برای انتخاب و قرار دادن گونه های گیاهی است که می توانند در محیط های شهری رشد کنند و در عین حال به تنوع زیستی و پایداری کمک کنند این فرآیند مستلزم درک پویایی های اکولوژیکی مناطق شهری، از جمله شرایط نور، تنوع گونه های بومی، و اتصال زیستگاه است بخش های زیر ملاحظات و استراتژی های کلیدی برای بومی سازی گونه های مناسب در فضاهای سبز شهری را تشریح می کند ملاحظات نور و سایه محیط های شهری چالش های منحصر به فردی مانند شدت سایه های متفاوت به دلیل ساختمان ها و درختان را ارائه می دهند انتخاب گونه های زینتی بر اساس نیاز نوری آنها بسیار مهم است گیاهان به گونه های خورشید و سایه طبقه بندی می شوند و محل قرارگیری آنها باید نقطه جبران نور را در نظر بگیرد که حداقل شدت نور مورد نیاز برای فتوسنتز برای متعادل کردن تنفس است Francini et al , ۲۰۲۳ روش های غیر مخرب مانند تبادل گاز برگ و تجزیه و تحلیل محتوای کلروفیل می تواند به شناسایی گونه های مناسب برای شرایط سایه اندازی مختلف کمک کند Francini et al , ۲۰۲۳ گونه های بومی و تنوع زیستی فضاهای سبز شهری باید گونه های بومی را برای افزایش تنوع زیستی و پایداری در اولویت قرار دهند مطالعات نشان داده اند که ادغام گونه های بومی متنوع می تواند تنوع زیستی شهری را بهبود بخشد و هزینه های نگهداری را کاهش دهد Mogîldea & Biţă‐Nicolae,۲۰۲۴ گونه های رودرال که در محیط های آشفته رشد می کنند، مزایای اکولوژیکی و عملی مانند خدمات گیاه پالایی و گرده افشانی را ارائه می دهند و باید در برنامه ریزی شهری مورد توجه قرار گیرند اتصال و حفاظت از زیستگاه حفاظت موثر از تنوع زیستی شهری مستلزم ارزیابی ارتباط چشم انداز و ساخت شبکه های فضای سبز برای تسهیل مهاجرت گونه ها است این شامل استفاده از مدل هایی مانند شاخص اتصال و سطح مقاومت برای شناسایی مناطق حیاتی برای حرکت گونه ها است لیو و همکاران، ۲۰۲۲ ایجاد آنالوگ های زیستگاه برای گونه های مورد علاقه حفاظتی، مانند Matthiola crassifolia، شامل طراحی فضاهای شهری است که زیستگاه های طبیعی را تقلید می کنند و تداوم این گونه ها را ارتقا می دهند Itani et al , ۲۰۱۹ مداخلات پوشش گیاهی افزایش حجم پوشش گیاهی زیر طبقه و درصد پوشش گیاهی بومی در فضاهای سبز شهری می تواند تنوع زیستی را به میزان قابل توجهی افزایش دهد نشان داده شده است که این رویکرد باعث افزایش اشغال گونه های مختلف بومی از جمله خفاش ها، پرندگان و سوسک ها می شود Threlfall et al , ۲۰۱۷ مداخلات ساده، مانند افزایش پوشش زیرزمینی، می تواند با تسلط پوشش گیاهی عجیب و غریب مقابله کند و کیفیت زیستگاه گونه های بومی را بهبود بخشد در حالی که تمرکز بر روی گونه های بومی و مقاوم در برابر سایه است، در نظر گرفتن نقش گونه های غیربومی نیز مهم است که می توانند با شرایط شهری سازگار شوند و به عملکردهای اکولوژیکی کمک کنند تعادل گونه های بومی و غیر بومی می تواند زیستگاه های متنوعی را فراهم کند و از اهداف تنوع زیستی شهری حمایت کند پیشینه تحقیق فضای سبز شهری به عنوان یکی از عناصر کلیدی در توسعه پایدار شهری، نقش مهمی در بهبود کیفیت زندگی شهروندان، کاهش آلودگی هوا، تعدیل دمای شهر، افزایش تنوع زیستی و ارتقای زیبایی شناسی شهری ایفا می کند انتخاب گونه های گیاهی مناسب برای فضای سبز شهری، به ویژه گونه های بومی، از اهمیت بالایی برخوردار است این گونه ها به دلیل سازگاری با شرایط اقلیمی و خاکی منطقه، نیاز به نگهداری کمتری دارند و در عین حال، به حفظ تنوع زیستی و اکوسیستم های محلی کمک می کنند مطالعات جهانی در سطح جهانی، تحقیقات زیادی در زمینه انتخاب و بومی سازی گونه های گیاهی مناسب برای فضای سبز شهری انجام شده است به عنوان مثال، در کشورهای اروپایی و آمریکایی، استفاده از گونه های بومی در طراحی فضای سبز شهری به عنوان یک راهکار پایدار مورد توجه قرار گرفته است مطالعات نشان داده اند که گونه های بومی به دلیل سازگاری با شرایط محلی، مقاومت بیشتری در برابر آفات و بیماری ها دارند و نیاز به آبیاری و کوددهی کمتری دارند در کشورهایی مانند استرالیا و آفریقای جنوبی، تحقیقات گسترده ای در زمینه استفاده از گونه های بومی برای مقابله با خشکسالی و کم آبی انجام شده است این تحقیقات نشان داده اند که گونه های بومی می توانند به کاهش مصرف آب در فضای سبز شهری کمک کنند مطالعات در ایران در ایران نیز تحقیقات متعددی در زمینه بومی سازی گونه های گیاهی مناسب برای فضای سبز شهری انجام شده است به عنوان مثال، در شهرهایی مانند تهران، اصفهان، شیراز و مشهد، مطالعاتی در زمینه شناسایی گونه های بومی و سازگار با شرایط اقلیمی این شهرها انجام شده است این مطالعات نشان داده اند
نویسندگان
شیوه ارجاع
کوشکی، محمد،1404،بومی سازی گونه های مناسب فضای سبز شهری،کنفرانس ملی مدیریت شهری با رویکرد توسعه پایدار،خرم آباد
ارائهشده در
مجموعه مقالات کنفرانس ملی مدیریت شهری با رویکرد توسعه پایدار15 مهر 1404 · خرم آباد