سقط جنین از منظر اخلاق - بررسی چهار دیدگاه اجتماعی

چکیده مقاله

درستی یا نادرستی سقط جنین در طول تاریخ غالبا در مباحث اخلاقی جا داشته و فیلسوفان اخلاق کوشیده اند با ارجاع به تئوریهای اخلاقی این مسئله را حل کنند؛ مسئله ای که با عواطف و وجدان و باورهای دینی پیوند خورده است و به سادگی نمی توان درباره آن داوری کرد این مبحث بیش از همه مباحث اخلاقی مورد توجه فیلسوفان اخلاق قرار گرفته، کمتر در باره حکم اخلاقی آن اتفاق نظر حاصل شده است در این مرور نظری بر اخلاق و فقه در این باره می افکنیم مواد و روش ها: این مطالعه تطبیقی به شیوه کتابخانه ای انجام شده است پس از جستجوی هدفمند منابع به دو روش دستی و الکترونیک، منظر اخلاق و فقه درباره سقط جنین مورد بررسی و تطبیق قرار گرفته است یافته ها: در این مقاله چهار دیدگاه اخلاقی را در برابر سقط جنین بررسی می شود دیدگاه محافظه کارانه: غالب کسانی که بر حق مطلق حیات جنین تاکید می کنند حتی اگر جان مادر به خطر افتد زیرا جان دیگری بر حیات دیگری مقدم نمی باشد آزادی خواهانه: از نظر مدافعان سقط جنین هر زنی این حق را دارد که در هر مرحله از بارداری خود به هر دلیلی که باشد دست به سقط جنین بزند و این کارش اخلاقا مجاز خواهد بود میانه رو: در مواردی که هنوز جنین کاملا شکل نگرفته، سقط را مجاز دارد و در مواردی که به نظر می رسد جنین به قالب انسانی درآمده است آن را غیر اخلاقی بداند فمینیستی: مادر تصمیم گیرنده نهایی است، هر گاه خواست می تواند دست به سقط جنین بزند حتی اگر در ماه های پایان بارداری باشد و هر گاه خواستار ادامه بارداری شد هیچ کس نمی تواند مانع تصمیم او گردد نتیجه گیری: هر یک از دیدگاه ها قابلیت هایی دارد و محدودیت هایی امتیاز دیدگاه نخست اهمیت دادن به ماهیت انسانی جنین و آن را چون انسانی کامل دیدن است اهمیت دیدگاه دوم خلط نکردن میان برداشت های عرفی و دقت های اخلاقی و حقوقی است سومین دیدگاه می کوشد به جای حکم کلی درباره جنین بر اساس واقعیت های زیست شناختی به صورتی عینی داوری کند و چهارمین دیدگاه با نشان دادن تکیه بیش از حد سه دیدگاه پیشین بر جنین و بی توجهی به مادر اهمیت توجه به مادر را خاطر نشان می سازد هیچ یک از این چهار دیدگاه تحلیل رضایت بخشی از سقط جنین در همه موارد ارائه نمی کنند و نمی توان به استناد هیچ یک از این دیدگاه ها حکمی کلی و قطعی درباره انواع سقط جنین صادر کرد و گفت سقط جنین همواره اخلاقی است یا همیشه غیر اخلاقی به نظر می رسد که به جای بحث کلی درباره اخلاقیت سقط جنین حداقل تا زمانی که بتوان به نظرگاه جامع تری دست یافت باید موارد گوناگون را از یکدیگر جدا ساخت و درباره هر یک بحث کرد