فرهنگ مقاومت و انواع مصادیق آن

چکیده مقاله

فرهنگ مقاومت به عنوان نیرویی اجتماعی و قدرتمند برای مقابله با ظلم و بی عدالتی توسط افراد و جوامع در طول تاریخ مطرح شده است این فرهنگ، که می تواند از طریق سازماندهی مردمی، اعتراضات، یا بیان هنری جلوه گر شود، بستری برای ابراز مخالفت و خواسته های تغییر فراهم می کند نمونه هایی چون جنبش حقوق مدنی در ایالات متحده، جنبش ضد آپارتاید در آفریقای جنوبی، و قیام های بهار عربی نشان دهنده تاثیرگذاری فرهنگ مقاومت در ایجاد تغییرات اجتماعی، سیاسی و حتی فرهنگی هستند مقاله حاضر قصد دارد تا با بررسی مصادیق تاریخی و دیدگاه های فلسفی و اجتماعی مرتبط با این مفهوم، به چیستی و چگونگی آن بپردازد فرهنگ مقاومت نیروی اجتماعی قدرتمندی است که در طول تاریخ به عنوان وسیله ای برای ایستادگی افراد در مقابل حکومت ها یا نظام های سیاسی،اقتصادی و اجتماعی به تلقی کنشگران ستمگر حضور داشته است این فرهنگ اغلب در پاسخ به بی عدالتی ها یا محدودیت های آزادی ها ظاهر می شود و افراد و جوامع به واسطه این ادراک گرد هم می آیند تا وضعیت موجود را به چالش بکشند و خواستار تغییر شوند یکی از جنبه های کلیدی فرهنگ مقاومت، توانایی آن در بسیج مردم و حمایت از یک هدف مشترک است فرهنگ مقاومت چه از طریق سازماندهی مردمی، چه اعتراضات یا بیان هنری، بستری را برای افراد فراهم می کند تا مخالفت خود را ابراز کنند در بسیاری از موارد، فرهنگ مقاومت در جرقه زدن جنبش های اجتماعی و ایجاد تغییرات چشمگیر موثر بوده است جنبش حقوق مدنی در ایالات متحده، جنبش ضد آپارتاید در آفریقای جنوبی، و قیام های بهار عربی تنها چند نمونه از چگونگی استفاده از فرهنگ مقاومت برای به چالش کشیدن ساختارهای قدرت و ایجاد دگرگونی اجتماعی و سیاسی و حتی فرهنگی هستند به شکلی که حتی می توان خرده فرهنگ هیپی گری را شکلی از آن به حساب آورد با این حال در علوم اجتماعی برداشت های متفاوتی از آن وجود دارد مقاله حاضر در تلاش است تا با بررسی مصادیق تاریخی و برداشت های اجتماعی و فلسفی که در ارتباط با این مفهوم ارائه شده اند چیستی و چگونگی آن را مورد مطالعه قرار بدهد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محدثه الفت شایان

دانشکده علوم اجتماعی و انسانی، گروه جامعه شناسی و روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال، تهران، ایران

طلیعه خادمیان

استاد و هیات علمی دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران شمال در رشته پژوهشگری علوم اجتماعی

�لفت شایان، محدثه و خادمیان، طلیعه،1403،فرهنگ مقاومت و انواع مصادیق آن،اولین کنفرانس بین المللی مطالعات نوین در روانشناسی، علوم تربیتی، علوم اجتماعی و آموزش و پرورش،تهران

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات اولین کنفرانس بین المللی مطالعات نوین در روانشناسی، علوم تربیتی، علوم اجتماعی و آموزش و پرورش14 آذر 1403 · تهران