چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف تحلیل نظام مند ناعدالتی های فضایی و تدوین چارچوبی بومی برای برنامه ریزی شهری عدالت محور در کلان شهر تهران انجام شد این مطالعه بر این فرضیه استوار است که نابرابری فضایی در تهران محصول تعامل سه بعدی نارسایی در توزیع منابع عدالت توزیعی، کاستی در فرآیندهای تصمیم گیری عدالت رویه ای و نادیده انگاری روایت های محلی عدالت شناختی است که در چرخه ای معیوب به تضعیف سرمایه اجتماعی و تعمیق شکاف فضایی می انجامد این تحقیق با رویکرد کیفی و روش توصیفی تحلیلی در دو فاز اجرا شد جامعه پژوهش شامل مناطق ۲۲گانه تهران و خبرگان حوزه برنامه ریزی شهری بود نمونه گیری به صورت هدفمند و با تکنیک گلوله برفی انجام شد و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته عمیق با خبرگان، مشاهده میدانی سیستماتیک و تحلیل اسناد فرادست گردآوری شدند تحلیل داده ها با روش تحلیل مضمون انجام پذیرفت یافته ها نشان می دهد تهران از شکاف عمیق فضایی اجتماعی رنج می برد که در قالب دوپارگی «شمال برخوردار» و «جنوب نابرخوردار» متجلی شده است این شکاف صرفا اقتصادی نبوده و به عرصه سرمایه اجتماعی شبکه های اعتماد، مشارکت و همکاری نیز تسری یافته است تحلیل کیفی وجود یک چرخه معیوب را تایید می کند که در آن ابعاد سه گانه ناعدالتی فضایی یکدیگر را تقویت کرده و منجر به فرسایش سرمایه اجتماعی ترکیبی فرامحلی در مناطق محروم می شوند در مقابل، تجارب موفق جهانی مانند مدلین، وین، بارسلونا موید اهمیت رویکرد یکپارچه، مشارکت واقعی و سیاست های تبعیض مثبت است در مجموع این مطالعه استدلال می کند که گسست این چرخه معیوب و حرکت به سوی تهران عادلانه مستلزم گذار از پارادایم کالبدی توزیعی صرف به سوی برنامه ریزی اجتماعی فضایی یکپارچه است چارچوب بومی پیشنهادی بر سه محور همزمان تاکید دارد: بازتوزیع عادلانه منابع با اولویت دهی به مناطق محروم، نهادینه سازی فرآیندهای مشارکتی دموکراتیک در تصمیم گیری های شهری و بازتعریف روایت شهری برای به رسمیت شناختن کلیه ساکنان این چارچوب می تواند به مثابه نقشه راهی برای سیاست گذاران و برنامه ریزان شهری در راستای تقویت همزمان عدالت فضایی و سرمایه اجتماعی و نهایتا تحقق توسعه متوازن و تاب آور شهری قرار گیرد
کلیدواژهها
نویسندگان
علیرضا لچینانی
دکتری تخصصی جغرافیا و برنامه ریزی شهری
رزومه علمی کاربران
درباره سیویلیکاتبلیغات در سیویلیکاآمار علمی ایرانتقویم علمی ایرانداده کاوی مقالاتطرح های پژوهشی
شیوه ارجاع
در صورتی که می خواهید در اثر پژوهشی خود به این مقاله ارجاع دهید، به سادگی می توانید از عبارت زیر در بخش منابع و مراجع استفاده نمایید: لچینانی، علیرضا،1404،تحلیل کیفی عدالت فضایی و سرمایه اجتماعی در کلان شهر تهران ارائه چارچوبی بومی برای برنامه ریزی شهری عادلانه،اولین کنفرانس ملی مدیریت ریسک در فضاهای زیرزمینی،تهران،https://civilica.com/doc/2652173
ارائهشده در
مجموعه مقالات اولین کنفرانس ملی مدیریت ریسک در فضاهای زیرزمینی5 اسفند 1404 · تهران