چکیده مقاله
امام موسی کاظم ع در تفسیر آیه ی شریفه ی « او کصیب من السماء فیه ظلمات ورعد وبرق یجعلون اصابعهم فی آذانهم من الصواعق حذر الموت والله محیط بالکافرین » بقره: ۱۹ می فرماید: همانند آن کسانی که به رعد و برق دچار گشته، انگشت های خود را در گوش هایشان فرو می کنند تا صدای رعد ، قلب آنان را از جای نکند، آن منافقان نیز در آن هنگام که می شنوند تو با آگاهی از حال آنان، بیعت شکنان را لعنت کرده و تهدید می نمایی، انگشت هایشان را در گوش هایشان فرو می کنند تا لعنت و تهدید تو را نشنوند؛ مبادا که رنگ رخسارشان دگرگون شود و یاران تو از آن نشانه دریابند که لعنت و تهدید تو، متوجه این افراد است؛ چرا که دگرگونی و آشفتگی در چهره ی آن ها آشکار شده و این چنین، اتهام علیه آنان شدت می یابد حال آنکه از هلاک شدن به دست تو و به فرمان تو، امان نمی یابند خدا بر آن ها احاطه دارد و اگر بخواهد، دورویی آن منافقان را برایت آشکار و اسرارشان را برایت فاش می کند امام موسی کاظم ع در تفسیر آیه ی شریفه ی « یکاد البرق یخطف ابصارهم کلما اضاء لهم مشوا فیه واذا اظلم علیهم قاموا ولو شاء الله لذهب بسمعهم وابصارهم ان الله علی کل شیء قدیر » بقره: ۲۰ می فرماید: این مثل قومی است که گرفتار برق صاعقه شده اند و چشمانشان را در برخورد با آن نمی بندند تا اینکه دیدگانشان از درخشش آن پاره شود آن ها می خواهند با نوری که از برق و صاعقه به وجود آمده، مسیر خود را ببینند و راه خلاص خود را پیدا کنند؛ درحالی که به خود برق ، نگاه می کنند در نتیجه نزدیک است که برق ، چشمانشان را خیره کرده و برباید در مورد این منافقان نیز چنین است؛ نزدیک است آیات محکمی که در قرآن دال بر نبوت تو و روشن کننده ی صدق تو و حقانیت برادرت علی ع به عنوان امام آمده است، چشمان آن منافقین را خیره کند امام موسی کاظم ع در تفسیر آیه ی شریفه ی « ومن آیاته یریکم البرق خوفا وطمعا وینزل من السماء ماء فیحیی به الارض بعد موتها ان فی ذلک لآیات لقوم یعقلون » روم: ۲۴ و شرح عبارت « فیحیی الارض بعد موتها » می فرماید: زمین را باران زنده نمی کند، بلکه خداوند عز وجل مردمی را می فرستد که عدل را زنده می کنند و زمین با احیاء عدل و با اقامه ی حد زنده می شود که این حیات و زنده شدن، سودمندتر از چهل روز باران است امام محمد باقر ع در تفسیر آیه ی شریفه ی « اعلموا ان الله یحیی الارض بعد موتها قد بینا لکم الآیات لعلکم تعقلون » حدید: ۱۷ می فرماید: منظور از زنده شدن زمین ، مردن کفر اهل آن و از بین رفتن کفار است؛ اینگونه است که خداوند تعالی زمین را به وسیله ی قائم عج زنده می کند و عدل را بر روی آن حاکم می گرداند مفهوم شناسی عبارات « رعد » و « برق » و « صاعقه » همچنین در آیات شریفه ی « هو الذی یریکم البرق خوفا وطمعا وینشئ السحاب الثقال » رعد: ۱۲ و « ویسبح الرعد بحمده والملائکه من خیفته ویرسل الصواعق فیصیب بها من یشاء وهم یجادلون فی الله وهو شدید المحال » رعد: ۱۳ و « الم تر ان الله یزجی سحابا ثم یولف بینه ثم یجعله رکاما فتری الودق یخرج من خلاله وینزل من السماء من جبال فیها من برد فیصیب به من یشاء ویصرفه عن من یشاء یکاد سنا برقه یذهب بالابصار » نور: ۴۳ و «فان اعرضوا فقل انذرتکم صاعقه مثل صاعقه عاد وثمود » فصلت: ۱۳ و « وفی ثمود اذ قیل لهم تمتعوا حتی حین فعتوا عن امر ربهم فاخذتهم الصاعقه وهم ینظرون » ذاریات: ۴۴ ۴۳ مورد ملاحظه قرار گرفته است امام محمد باقر ع در تفسیر آیه ی شریفه ی « ویسالونک عن ذی القرنین قل ساتلو علیکم منه ذکرا » کهف: ۸۳ می فرماید: خداوند به ذوالقرنین ع اختیار انتخاب بین دو ابر را داد که او ابر رام را انتخاب نمود و ابری که سخت بود برای قائم آل محمد عج باقی ماند که مولد رعد و برق باشد و مرکب ایشان در سیر آسمان ها و زمین است امام صادق ع در تفسیر آیه ی شریفه ی « واما ثمود فهدیناهم فاستحبوا العمی علی الهدی فاخذتهم صاعقه العذاب الهون بما کانوا یکسبون » فصلت: ۱۷ می فرماید: منظور از صاعقه ی عذاب ، شمشیر امام زمان عج است
کلیدواژهها
نویسندگان
سجاد فرهادی کیا
دانش آموخته ی کارشناسی ارشد، گروه مهندسی عمران مهندسی راه و ترابری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد تهران جنوب
شیوه ارجاع
فرهادی کیا، سجاد،1401،«صاعقه العذاب الهون» و شمشیر امام زمان (عج) بر اساس تحلیل مفهوم آیات رعد و برق از منظر موسی الکتاب و قرآن کریم،ششمین کنگره بین المللی تحقیقات بین رشته ای در علوم انسانی اسلامی، فقه، حقوق و روانشناس�
ارائهشده در
مجموعه مقالات ششمین کنگره بین المللی تحقیقات بین رشته ای در علوم انسانی اسلامی، فقه، حقوق و روانشناسی31 مرداد 1401