بررسی مکان تا نامکان از نظر هرمنوتیک فلسفی هایدی گر(حس تعلق به مکان)

چکیده مقاله

در دوران معاصر، انسان به بازشناسی ابعادی از مقوله ی هرمنوتیک نائل آمده است که همواره در فرآیند زیست و ادراک او حضور داشته، اما کمتر به صورت آگاهانه مورد توجه قرار گرفته اند هرمنوتیک فلسفی، در معنای دقیق خود، ناظر بر «فهم» است؛ فهمی ناب که نه صرفا به تفسیر متن، بلکه به شیوه ی بودن انسان در جهان و نحوه ی ادراک او از پدیده ها اشاره دارد در فرآیند ادراک و فهم هر مقوله، همواره دو سویه ی اساسی وجود دارد: سویه ای که در خود اثر نهفته است و سویه ای که به مخاطب و پیش فهم های او تعلق دارد در هرمنوتیک فلسفی هایدگر، تمرکز اصلی بر زبان، تجربه ی زیسته ی مخاطب و نحوه ی مواجهه ی او با اثر است از این منظر، رابطه ی میان مخاطب و اثر، رابطه ای صرفا ادراکی یا زیبایی شناختی نیست، بلکه ماهیتی عمیقا فلسفی دارد یکی از مفاهیم بنیادین در اندیشه ی هایدگر، مکان من ۰است؛ مفهومی که بر پیوند وجودی انسان با مکان تاکید می ورزد و مکان را نه یک ظرف خنثی، بلکه بستری معنادار برای تحقق بودن انسان می داند تلاش برای تطبیق کاربردی این مفهوم با مکان های معاصر، می تواند زمینه ساز ارتقای کیفیت ادراک فضایی و بهره گیری آگاهانه تر انسان از مکان در معماری مدرن شود پژوهش حاضر با بهره گیری از روش استدلال منطقی و با تکیه بر رویکرد کیفی، توصیفی–تحلیلی و مبتنی بر هرمنوتیک فلسفی انجام شده است گردآوری داده ها در دو بخش اسنادی مطالعات کتابخانه ای و میدانی صورت گرفته و از طریق مصاحبه های باز و عمیق، ابعاد پنهان تجربه ی مکانی کاربران استخراج شده است خوانش متون نظری مرتبط با روایت مکان در اندیشه ی هایدگر و نوربرگ شولتز، در کنار تحلیل تجربه ی زیسته ی کاربران، امکان دستیابی به مدلی مفهومی برای تبیین الگوها و مولفه های کیفی موثر بر فضاهای معماری را فراهم ساخته است؛ الگویی که در فرایند فهم مکان و ایجاد احساس «همانی با فضا» نقش اساسی ایفا می کند بر اساس یافته های تحقیق، مولفه های موثر در فهم مکان فرهنگسرای نیاوران شامل: جهت یابی، شناسایی، خط آسمان، دیالکتیک درون و بیرون، هندسه و محیط هستند که هر یک سهم مشخصی در شکل گیری ادراک مکانی کاربران دارند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

احسان صالحی اردلی

۱ دانشجوی دکتری معماری تخصصی، گروه معماری، دانشگاه آزاداسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران

شهرام تقی پور

۲ استادیار گروه معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد شهرکرد، شهرکرد، ایران

�الحی اردلی، احسان و تقی پور، شهرام،1404،بررسی مکان تا نامکان از نظر هرمنوتیک فلسفی هایدی گر(حس تعلق به مکان)،بیست و نهمین کنفرانس ملی مهندسی عمران، معماری و شهرسازی،شیروان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات بیست و نهمین کنفرانس ملی مهندسی برق ،کامپیوتر و مکانیک28 بهمن 1404 · شیروان