بررسی چالش ها و راهکارهای هوش مصنوعی در رسیدگی های قضایی

چکیده مقاله

پژوهش حاضر با هدف بررسی جامع چالش های فنی، اخلاقی، و اجرایی ناشی از به کارگیری فناوری هوش مصنوعی در نظام دادرسی قضایی و ارائه راهکارهای عملی برای تسهیل پذیرش مسئولانه این فناوری انجام شده است پیشرفت های اخیر در یادگیری ماشین و پردازش زبان طبیعی، پتانسیل عظیمی را برای افزایش کارایی و سرعت در رسیدگی به پرونده ها نمایان ساخته است؛ با این حال، این پتانسیل با موانع جدی همراه است روش تحقیق این پژوهش تحلیلی و توصیفی مبتنی بر مطالعه اسنادی و کتابخانه ای استوار است یافته های اصلی پژوهش نشان داد که مهم ترین چالش ها در سه دسته اصلی قابل طبقه بندی هستند: الف چالش های فنی و داده محور شامل سوگیری الگوریتمی ناشی از داده های تاریخی، و مسئله «جعبه سیاه» که قابلیت توضیح پذیری نتایج را مختل می کند؛ ب چالش های اخلاقی و حقوقی شامل مسئله مسئولیت پذیری در قبال خطاهای سیستمی و خطر تضعیف حقوق بنیادین متهم؛ و ج چالش های اجرایی و پذیرش که ناشی از مقاومت های سازمانی و فقدان دانش فنی میان قضات است نتیجه گیری نهایی حاکی از آن است که ادغام موفقیت آمیز هوش مصنوعی در نظام قضایی ایران، مستلزم یک رویکرد تدریجی، شفاف و انسان محور است؛ به گونه ای که فناوری صرفا به عنوان ابزاری برای پشتیبانی از قضاوت انسانی عمل کند و هرگز اختیار صدور حکم نهایی را از قاضی سلب ننماید

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محمد امیری

کارشناسی ارشد، حقوق خصوصی، دانشکده حقوق، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ملارد

�میری، محمد،1405،بررسی چالش ها و راهکارهای هوش مصنوعی در رسیدگی های قضایی،هفتمین همایش بین المللی وکالت، حقوق و علوم انسانی،همدان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات هفتمین همایش بین المللی وکالت، حقوق و علوم انسانی10 مرداد 1405 · همدان