مسئولیت حقوقی شهرداریها در زمینه نظارت بر ساخت وسازهای غیرمجاز

چکیده مقاله

مسئولیت حقوقی شهرداریها در قبال نظارت بر ساخت وسازهای غیرمجاز از جمله موضوعاتی است که در نظام حقوقی ایران با پیچیدگی های قابل توجهی همراه است شهرداری ها به موجب ماده ۵۵ قانون شهرداری مصوب ۴۳۳۱، مکلف به نظارت بر اجرای ضوابط ساخت و ساز بوده و به استناد ماده ۴۱۱ همین قانون، ابزارهای قانونی لازم برای مقابله با تخلفات ساختمانی را در اختیار دارند با این حال، در عمل، نارسایی های اجرایی و تعارض منافع مالی ناشی از دریافت جرائم ساخت و ساز، منجر به ایجاد چالش هایی در تحقق این مسئولیت گردیده است هدف پژوهش حاضر، تبیین ابعاد مختلف مسئولیت حقوقی شهرداریها در نظارت بر ساخت و سازهای غیرمجاز با تاکید بر مسئولیت مدنی، کیفری و اداری این نهاد است این پژوهش با روش کتابخانه ای و مرور تطبیقی قوانین، رویه های قضایی و آرای دیوان عدالت اداری، به تحلیل مسئولیت شهرداریها در قبال ترک فعل یا تقصیر در انجام وظایف نظارتی می پردازد یافته های پژوهش نشان می دهد که مطابق ماده ۴ قانون مسئولیت مدنی، شهرداریها در مواردی که اهمال یا ترک فعل آنها منجر به ورود خسارت شود، مسئولیت جبران ضرر را بر عهده دارند همچنین، ماده ۵۹۵ قانون مجازات اسلامی تعزیرات ترک فعل منجر به تضییع اموال عمومی را جرمانگاری کرده و بر این اساس، کارکنان شهرداری در صورت اهمال در انجام وظایف نظارتی، مشمول مسئولیت کیفری خواهند بود علاوه بر این، ماده ۴۳ قانون دیوان عدالت اداری، امکان طرح دعوا علیه تصمیمات خلاف قانون شهرداریها را برای شهروندان فراهم کرده، اما چالش های اثبات رابطه سببیت میان ترک فعل شهرداری و ورود خسارت، مانعی جدی در اجرای ضمانت اجراهای قضایی محسوب می شود نتیجه گیری این پژوهش نشان می دهد که ضعف در اجرای دقیق مقررات و تعارض منافع مالی شهرداری ها، کارآمدی نظام نظارت بر ساخت و سازهای غیرمجاز را کاهش داده است اصلاح ساختارهای نظارتی، بازنگری در منابع مالی شهرداری ها و افزایش شفافیت در فرآیندهای اجرایی، از جمله راهکارهای موثر برای تحقق مسئولیت قانونی این نهاد خواهد بود

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

ندا قمریان

کارشناس حقوقی شهرداری منطقه چهار همدان، همدان، ایران

ندا قمریان

کارشناس حقوقی شهرداری منطقه چهار همدان، همدان، ایران

قمریان، ندا،1403،مسئولیت حقوقی شهرداریها در زمینه نظارت بر ساخت وسازهای غیرمجاز،یازدهمین کنفرانس بین المللی ایده های راهبردی در معماری، عمران و شهرسازی ایران،مشهد

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات یازدهمین کنفرانس بین المللی ایده های راهبردی در معماری، عمران و شهرسازی ایران12 اسفند 1403 · مشهد