واکاوی نقش ویژگی های کالبدی و طراحی فضایی در تقویت هویت مکانی و احساس تعلق ورزشکاران در مراکز ورزشی

چکیده مقاله

هویت مکانی و احساس تعلق از مهم ترین ابعاد روان شناختی و اجتماعی تجربه فضاهای ورزشی محسوب می شوند مراکز ورزشی تنها محل انجام فعالیت بدنی نیستند، بلکه بستر تعاملات اجتماعی، شکل گیری خاطرات جمعی، بازنمایی ارزش های فرهنگی و تقویت سرمایه اجتماعی اند در این میان، ویژگی های کالبدی و طراحی فضایی نقشی اساسی در کیفیت ادراک کاربران از فضا و در نتیجه در شکل گیری هویت مکانی و احساس تعلق ایفا می کنند هدف این پژوهش، واکاوی نقش مولفه های کالبدی شامل فرم، مقیاس، نورپردازی، مصالح، رنگ، خوانایی فضایی، سازمان دهی عملکردی، کیفیت بصری، نمادپردازی و ارتباط با بافت شهری در تقویت هویت مکانی و احساس تعلق ورزشکاران در مراکز ورزشی است روش پژوهش توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مرور ادبیات نظری در حوزه معماری، روان شناسی محیطی و مدیریت ورزشی است یافته ها نشان می دهد طراحی فضایی مطلوب می تواند از طریق ایجاد حس امنیت، انسجام، خاطره سازی، هویت مندی فرهنگی، تعامل اجتماعی و تجربه مثبت کاربری، زمینه ساز تعلق عاطفی ورزشکاران شود همچنین کیفیت کالبدی فضا با افزایش انگیزش، تعهد به حضور مستمر و ارتقای عملکرد ورزشی ارتباط دارد در مقابل، فضاهای بی هویت، نامنسجم و فاقد کیفیت ادراکی، به کاهش انگیزه و گسست روانی کاربران می انجامند نتایج پژوهش بر ضرورت رویکرد میان رشته ای در طراحی مراکز ورزشی تاکید دارد و پیشنهاد می کند اصول طراحی انسان محور، توجه به زمینه فرهنگی و بهره گیری از عناصر نمادین در ارتقای هویت مکانی نقش کلیدی ایفا می کنند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

حسین عابدینی

کارشناسی ارشد برنام هریزی منطقه ای، دانشگاه آزاد واحد علوم تحقیقات تهران

میترا نیکویی

کارشناسی ارشد مدیریت سازمان و باشگاه ورزشی، دانشگاه تهران

�ابدینی، حسین و نیکویی، میترا،1404،واکاوی نقش ویژگی های کالبدی و طراحی فضایی در تقویت هویت مکانی و احساس تعلق ورزشکاران در مراکز ورزشی،پنجمین همایش بین المللی تربیت بدنی، سلامت و علوم ورزشی،همدان

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات پنجمین همایش بین المللی تربیت بدنی، سلامت و علوم ورزشی11 مرداد 1404 · همدان