رابطه فرهنگ و رسوم بومی با کیفیت یاددهی یادگیری در مدارس

چکیده مقاله

رابطه فرهنگ و رسوم بومی با کیفیت یاددهی یادگیری در مدارس یکی از محورهای اساسی در اصلاح نظام های آموزشی معاصر به شمار می رود. فرهنگ بومی مجموعه ای از باورها ارزش ها آداب دانش ها و مهارت هایی است که یک جامعه محلی در بستر تاریخ خود تولید و بازتولید کرده است. این میراث معنوی و مادی بر نحوه درک کودکان از جهان و نیز بر سبک یادگیری آن ها تاثیری عمیق و پایدار می گذارد. از سوی دیگر کیفیت یاددهی یادگیری زمانی به حداکثر می رسد که محتوا و روش های آموزشی با زمینه فرهنگی و تجربه زیسته یادگیرنده هماهنگی کامل داشته باشد. گسست میان فرهنگ خانه و مدرسه یکی از مهمترین عوامل ایجاد بی گانگی تحصیلی کاهش انگیزه و افت کیفیت یادگیری در بسیاری از مناطق به ویژه جوامع روستایی و عشایری است. یافته های پژوهش های مروری در این حوزه نشان می دهد که گنجاندن رسوم بومی در برنامه درسی منجر به افزایش معنادار مشارکت عاطفی و رفتاری دانش آموزان می شود. همچنین استفاده از قصه های محلی بازی های بومی ضرب المثل ها و آیین های سنتی به عنوان ابزارهای یادگیری می تواند مفاهیم انتزاعی را عینی و قابل لمس سازد. در چنین شرایطی یادگیری از حالت حافظه محوری صرف خارج شده و به فرآیندی عمیق مبتنی بر درک و معنا تبدیل می شود. معلمان آگاه به فرهنگ بومی می توانند پل ارتباطی میان دانش مدرسه ای و دانش محلی ایجاد کرده و کیفیت تدریس خود را به طور چشمگیری ارتقا دهند. مدارسی که به این پیوند توجه می کنند با کاهش افت تحصیلی افزایش خلاقیت و بهبود سلامت روانی اجتماعی دانش آموزان مواجه می شوند. در مقابل نادیده گرفتن یا تحقیر رسوم بومی زمینه ساز مقاومت منفی پنهان کاری و ترک تحصیل به ویژه در نوجوانان خواهد بود. پژوهش های بین المللی نیز حاکی از آن است که رویکردهای آموزشی مبتنی بر فرهنگ بومی نه تنها از کیفیت یادگیری نمی کاهد بلکه به پرورش شهروندانی خلاق با هویت چندلایه و توانمند در زیستن جهانی کمک می کند. بنابراین بازنگری در برنامه های درسی تربیت معلم و روش های ارزشیابی با نگاهی فرهنگی بومی یک ضرورت آموزشی غیرقابل انکار است. در نهایت می توان گفت که توجه به فرهنگ و رسوم بومی نه یک اقدام تزیینی یا شعاری بلکه یک راهبرد بنیادین برای تحول در کیفیت یاددهی یادگیری در نظام آموزشی ایران به شمار می رود.

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

عرفان بهاری

• کارشناسی ادبیات انگلیسی، معاون اموزشی مقطع ابتدایی

الهه داودپور

• کارشناسی آموزش ابتدایی، آموزگار پایه پنجم

عرفان سلطانی

• کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، آموزگار پایه ششم

�هاری، عرفان و داودپور، الهه و سلطانی، عرفان،1404،رابطه فرهنگ و رسوم بومی با کیفیت یاددهی یادگیری در مدارس،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه