چکیده مقاله
بازخورد معلم یکی از مهم ترین عوامل اثرگذار بر فرآیند یاددهی–یادگیری است که نقش تعیین کننده ای در شکل گیری نگرش تحصیلی دانش آموزان دارد و می تواند به طور مستقیم در کاهش خودضعف پنداری و افزایش خودباوری تحصیلی آنان موثر باشد. زمانی که بازخورد به صورت سازنده، روشن، توصیفی و مبتنی بر پیشرفت ارائه شود، دانش آموز به جای تمرکز بر شکست ها، بر قابلیت رشد و بهبود خود تمرکز می کند و همین امر باعث کاهش احساس ناتوانی و درماندگی در او می شود، در حالی که بازخوردهای قضاوتی یا مقایسه ای معمولا زمینه ساز شکل گیری باورهای منفی نسبت به توانایی های فردی هستند. در واقع، خودضعف پنداری تحصیلی زمانی تقویت می شود که دانش آموز شکست های خود را به ناتوانی پایدار نسبت دهد، اما معلم از طریق بازخورد مناسب می تواند این اسنادهای منفی را اصلاح کرده و آن ها را به تلاش و راهبردهای یادگیری مرتبط سازد. همچنین تمرکز بازخورد بر فرآیند یادگیری، تلاش و پیشرفت تدریجی، احساس کنترل و خودکارآمدی را در دانش آموز افزایش می دهد و این احساس کنترل، پایه ای اساسی برای تقویت خودباوری تحصیلی محسوب می شود. در مقابل، بازخورد مبهم یا منفی می تواند اضطراب، اجتناب از تکلیف و کاهش انگیزه درونی را به دنبال داشته باشد و چرخه ناکامی و خودضعف پنداری را تقویت کند. از سوی دیگر، بازخوردهای مرحله ای و دقیق به دانش آموز کمک می کند تا نقاط ضعف خود را قابل اصلاح ببیند و مسیر یادگیری را به صورت تدریجی و قابل دستیابی درک کند. این فرایند نه تنها موجب افزایش انگیزه و پشتکار می شود، بلکه رابطه مثبت میان معلم و دانش آموز را نیز تقویت می کند و فضای امن تری برای یادگیری ایجاد می نماید. در نهایت می توان گفت بازخورد معلم به عنوان یک ابزار روانی–آموزشی موثر، نقش مهمی در اصلاح باورهای ناکارآمد تحصیلی داشته و با کاهش خودضعف پنداری، زمینه رشد خودباوری و موفقیت تحصیلی دانش آموزان را فراهم می سازد.
کلیدواژهها
نویسندگان
شیوه ارجاع
�ستمی، اکرم و مرادی تولائی، فاطمه و قدوسی، مریم،1404،نقش بازخورد معلم در کاهش خودضعف پنداری و افزایش خودباوری تحصیلی دانش آموزان،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه
ارائهشده در
مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه