نقش مهندسی عمران در افزایش دوام و ایمنی سازه های شهری

چکیده مقاله

افزایش جمعیت شهری، توسعه بلندمرتبه سازی، فرسودگی زیرساخت ها، تغییرات اقلیمی و افزایش احتمال وقوع مخاطرات طبیعی مانند زلزله، سیل، نشست زمین و فرسایش محیطی، اهمیت مهندسی عمران را در ارتقای دوام و ایمنی سازه های شهری بیش از گذشته آشکار کرده است سازه های شهری، شامل ساختمان های مسکونی، اداری، تجاری، پل ها، تونل ها، شبکه های حمل ونقل، دیوارهای حائل، سازه های زیرزمینی و تاسیسات زیربنایی هستند که پایداری و عملکرد مناسب آن ها نقش مستقیمی در امنیت شهروندان، تداوم خدمات شهری و کاهش خسارات اقتصادی و اجتماعی دارد از این رو، مهندسی عمران به عنوان یکی از بنیادی ترین حوزه های فنی و تخصصی، وظیفه طراحی، اجرا، نظارت، مقاوم سازی، نگهداری و ارزیابی عملکرد سازه ها را بر عهده دارد هدف این مقاله مروری، بررسی نقش مهندسی عمران در افزایش دوام و ایمنی سازه های شهری با تاکید بر طراحی اصولی، انتخاب مصالح مناسب، رعایت آیین نامه های فنی، کنترل کیفیت ساخت، مقاوم سازی سازه های موجود، مدیریت نگهداری و بهره گیری از فناوری های نوین است مطالعات پیشین نشان می دهد که بخش قابل توجهی از آسیب های سازه ای ناشی از ضعف در طراحی، استفاده از مصالح نامرغوب، اجرای غیراصولی، نبود نظارت کافی و بی توجهی به برنامه های نگهداری و تعمیرات دوره ای است مبحث نهم مقررات ملی ساختمان، ۱۳۹۹؛ سازمان برنامه و بودجه کشور، ۱۴۰۰ همچنین پژوهش های بین المللی نشان داده اند که دوام سازه ها تنها به مقاومت اولیه آن ها وابسته نیست، بلکه تحت تاثیر عواملی مانند شرایط محیطی، خوردگی آرماتورها، کیفیت بتن، بارگذاری های مکرر، تغییر کاربری و مدیریت چرخه عمر سازه قرار دارد Mehta & Monteiro, ۲۰۱۴; Neville, ۲۰۱۱ یافته های مطالعات نشان می دهد که مهندسی عمران از طریق طراحی لرزه ای، تحلیل سازه ای، بهسازی و مقاوم سازی، استفاده از بتن های بادوام، فولادهای مقاوم، مصالح نوین، پایش سلامت سازه، مدل سازی اطلاعات ساختمان و مدیریت ریسک می تواند نقش موثری در کاهش آسیب پذیری سازه های شهری ایفا کند Chopra, ۲۰۱۷; ACI Committee ۳۱۸, ۲۰۱۹ در ایران نیز با توجه به قرارگیری بسیاری از شهرها در پهنه های لرزه خیز، وجود بافت های فرسوده و رشد سریع ساخت وساز شهری، توجه به اصول مهندسی عمران در تمام مراحل عمر سازه ضرورتی اساسی محسوب می شود مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، ۱۴۰۱ نتیجه کلی این مقاله نشان می دهد که دوام و ایمنی سازه های شهری محصول یک فرآیند پیوسته است که از مرحله مطالعات اولیه و طراحی آغاز شده و تا اجرا، بهره برداری، پایش، نگهداری و مقاوم سازی ادامه می یابد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

مهدی جعفری زاده

فوق لیسانس مهندسی عمران گرایش سازه

�عفری زاده، مهدی،1404،نقش مهندسی عمران در افزایش دوام و ایمنی سازه های شهری،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه