اکوسیستم آموزش هوشمند؛ هم آفرینی فناوری، معلم و دانش آموز در کلاس های آینده

چکیده مقاله

با ورود به عصر تحول دیجیتال، نظام های آموزشی جهان با چالشی اساسی روبرو شده اند: چگونه می توان از ظرفیت های بی نهایت فناوری های نوین برای ارتقای کیفیت یادگیری بهره جست، بدون آنکه نقش محوری معلم و هویت انسانی فرآیند تعلیم و تربیت مخدوش شود مقاله حاضر با هدف تبیین مفهوم «اکوسیستم آموزش هوشمند» به عنوان یک پارادایم نوظهور در آموزش و پرورش آینده نگاشته شده است این اکوسیستم، بر هم آفرینی پویا و تعامل گرایانه میان سه رکن اساسی یعنی فناوری های هوشمند شامل هوش مصنوعی، اینترنت اشیا، واقعیت افزوده و سکوهای یادگیری تطبیقی ، معلم به عنوان تسهیل گر، راهنما و طراح تجربه های یادگیری، و دانش آموز به عنوان عامل اصلی و فعال فرآیند یادگیری استوار است در این نوشتار، با رویکردی تحلیلی – توصیفی، ابتدا به بررسی سیر تحول فناوری های آموزشی از کاربردهای ساده رایانه ای تا سیستم های پیچیده یادگیری ماشین پرداخته شده و سپس ضرورت گذار از کلاس های سنتی به کلاس های هوشمند مبتنی بر داده و بازخورد لحظه ای تبیین می گردد هسته مرکزی مقاله به واکاوی نقش های نوین معلم در این اکوسیستم اختصاص دارد؛ نقشی که دیگر تنها انتقال دهنده اطلاعات نیست، بلکه به یک طراح آموزشی، مشاور مسیر یادگیری و تنظیم کننده تعاملات عاطفی و شناختی در محیطی ترکیبی حضوری مجازی تبدیل می شود همچنین، به موازات آن، جایگاه دانش آموز از یک گیرنده منفعل به یک کاوشگر، منتقد و هم آفریننده دانش ارتقا می یابد در ادامه، چالش های عمده فراروی پیاده سازی این اکوسیستم در نظام آموزشی ایران، از جمله شکاف دیجیتال، کمبود محتوای بومی، نگرانی های اخلاقی مرتبط با حریم خصوصی داده ها و مقاومت در برابر تغییرات ساختاری، مورد کاوش قرار می گیرد در نهایت، مقاله با ارائه یک چارچوب مفهومی برای هم آفرینی موثر این سه رکن، بر لزوم تدوین برنامه های درسی پویا، توانمندسازی حرفه ای معلمان در حوزه سواد دیجیتال و داده محوری، و طراحی زیرساخت های فنی و انعطاف پذیر تاکید می کند یافته ها نشان می دهد که کلاس های آینده نه تنها به فناوری پیشرفته، که به بازتعریف بنیادین روابط انسانی در فرآیند یادگیری نیاز دارند و موفقیت این اکوسیستم در گرو ایجاد یک شبکه تعاملی و پویاست که در آن فناوری در خدمت اهداف انسانی و تربیتی قرار می گیرد، نه آنکه خود به غایت و هدف نهایی تبدیل شود این مقاله می کوشد تا چشم اندازی روشن از تحولی ضروری و اجتناب ناپذیر در نظام آموزشی کشور ترسیم نماید و بر این باور است که سرمایه گذاری بر روی معلمان به عنوان کلیدی ترین عنصر این اکوسیستم، از سرمایه گذاری بر روی هر گونه فناوری پیشرفته تری کارآمدتر و ثمربخش تر خواهد بود

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

معصومه باوندی

فوق دیپلم متصدی امور آموزشی دانشگاه فرهنگیان ثامن الحجج

�اوندی، معصومه،1404،اکوسیستم آموزش هوشمند؛ هم آفرینی فناوری، معلم و دانش آموز در کلاس های آینده،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه