بررسی تاثیر روش های تدریس فعال بر افزایش اعتماد به نفس دانش آموزان در یادگیری

چکیده مقاله

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر روش های تدریس فعال بر افزایش اعتماد به نفس دانش آموزان در یادگیری در نظام آموزشی ایران انجام شده است اعتماد به نفس به عنوان یکی از مولفه های اساسی سلامت روان و پیشرفت تحصیلی، نقش تعیین کننده ای در موفقیت دانش آموزان ایفا می کند و پژوهش های متعدد نشان داده اند که بین اعتماد به نفس و عملکرد تحصیلی رابطه ای مثبت و معنادار وجود دارد با این حال، روش های سنتی تدریس که عمدتا بر حفظ محوری و انتقال یک طرفه اطلاعات استوار هستند، به دلیل تاکید بر رقابت، مقایسه و ارزشیابی های تنش زا، اغلب به تضعیف اعتماد به نفس دانش آموزان به ویژه در دروس دشوار منجر می شوند از سوی دیگر، روش های تدریس فعال که بر مشارکت، همکاری، کشف و تجربه مستقیم یادگیرنده تاکید دارند، می توانند با فراهم کردن فرصت های موفقیت، کاهش اضطراب و تقویت خودکارآمدی، به افزایش چشمگیر اعتماد به نفس دانش آموزان در یادگیری کمک نمایند این پژوهش با رویکرد آمیخته کیفی کمی و با استفاده از طرح متوالی اکتشافی انجام شده است در بخش کیفی، جامعه آماری شامل معلمان مقطع متوسطه اول شهر شیراز بود که با روش نمونه گیری هدفمند، ۲۰ نفر از آنان انتخاب شدند و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته عمیق جمع آوری و با روش تحلیل محتوای کیفی تحلیل گردیدند در بخش کمی، جامعه آماری شامل کلیه دانش آموزان مقطع متوسطه اول شهر شیراز به تعداد ۵۸۰۰ نفر بود که با استفاده از فرمول کوکران و روش نمونه گیری خوشه ای تصادفی، ۳۶۰ نفر به عنوان نمونه انتخاب شدند و داده ها با استفاده از پرسشنامه های استاندارد اعتماد به نفس روزنبرگ و پرسشنامه محقق ساخته روش های تدریس فعال که روایی و پایایی آن ها تایید شد، جمع آوری و با روش های آمار توصیفی و استنباطی شامل آزمون تی مستقل، تحلیل واریانس یک راهه، آزمون تعقیبی توکی و تحلیل رگرسیون چندگانه تحلیل گردیدند یافته های بخش کیفی به شناسایی پنج مولفه اصلی روش های تدریس فعال موثر بر اعتماد به نفس شامل یادگیری مشارکتی، یادگیری مبتنی بر پروژه، بحث و گفت وگوی گروهی، ایفای نقش و شبیه سازی، و حل مسئله و کاوشگری انجامید نتایج بخش کمی نشان داد که میانگین نمرات اعتماد به نفس در گروهی که با روش های تدریس فعال آموزش دیده اند ۴۸/۴ از ۵ ، به طور معناداری بالاتر از گروهی است که با روش سنتی آموزش دیده اند ۷۶/۳ از ۵ و این تفاوت در سطح ۰۰۱/۰>P معنادار بوده است همچنین، تحلیل رگرسیون نشان داد که روش یادگیری مشارکتی با ضریب بتای ۴۱/۰ بیشترین تاثیر و روش ایفای نقش و شبیه سازی با ضریب بتای ۱۹/۰ کمترین تاثیر را بر افزایش اعتماد به نفس دانش آموزان دارند از سوی دیگر، یافته ها حاکی از آن است که تاثیر روش های تدریس فعال بر اعتماد به نفس در درس علوم تجربی میانگین ۶۷/۴ بیش از درس ریاضی میانگین ۳۵/۴ و زبان فارسی میانگین ۱۲/۴ بوده است که نشان دهنده تاثیرپذیری متفاوت اعتماد به نفس در دروس مختلف است همچنین، تحلیل داده ها نشان داد که دانش آموزان با سطح تحصیلات والدین بالا، به طور معناداری از روش های تدریس فعال برای افزایش اعتماد به نفس بهره بیشتری برده اند و این یافته با نظریه سرمایه فرهنگی بوردیو همسو است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

میترا محمدی مرادحاصلی

کارشناسی طراحی پوشاک، کرمانشاه، کرمانشاه

محمدی مرادحاصلی، میترا،1404،بررسی تاثیر روش های تدریس فعال بر افزایش اعتماد به نفس دانش آموزان در یادگیری،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه