بررسی حق آموزش رایگان در نظام حقوقی ایران و اسناد بین المللی حقوق بشر

چکیده مقاله

حق آموزش یکی از اساسی ترین حقوق بشری و از مهم ترین مولفه های تحقق عدالت اجتماعی، توسعه انسانی و مشارکت شهروندان در جامعه دموکراتیک محسوب می شود آموزش علاوه بر اینکه زمینه رشد فردی و شکوفایی استعدادهای انسانی را فراهم می کند، نقش مهمی در کاهش نابرابری های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی دارد در نظام حقوقی ایران، اصل حق آموزش رایگان به عنوان یکی از حقوق بنیادین شهروندان در قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران مورد شناسایی قرار گرفته است همچنین، اسناد بین المللی حقوق بشر مانند اعلامیه جهانی حقوق بشر و میثاق بین المللی حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، دولت ها را مکلف به تضمین دسترسی برابر افراد به آموزش می دانند پژوهش حاضر با رویکرد مروری توصیفی، به بررسی جایگاه حقوقی آموزش رایگان در نظام حقوقی ایران و مقایسه آن با استانداردهای بین المللی حقوق بشر می پردازد یافته های پژوهش نشان می دهد که اگرچه نظام حقوقی ایران از نظر شناسایی اصل حق آموزش رایگان دارای ظرفیت های قابل توجهی است، اما چالش هایی مانند محدودیت های اجرایی، تفاوت سطح دسترسی آموزشی، مشکلات اقتصادی خانواده ها، فاصله میان مناطق برخوردار و محروم و برخی ابهامات در تضمین عملی این حق، مانع تحقق کامل آن شده است از سوی دیگر، اسناد بین المللی حقوق بشر، حق آموزش را نه صرفا به عنوان یک خدمت عمومی، بلکه به عنوان تعهدی حقوقی برای دولت ها تلقی می کنند که باید از طریق سیاست گذاری، تامین منابع و رفع تبعیض تضمین شود نتیجه پژوهش بیانگر آن است که تحقق واقعی آموزش رایگان نیازمند تلفیق ضمانت های حقوقی، برنامه ریزی آموزشی، عدالت اجتماعی و نظارت موثر بر اجرای قوانین است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

مریم حمیدی

کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی

مرضیه جلالی

کارشناسی مدیریت آموزشی

�میدی، مریم و جلالی، مرضیه،1404،بررسی حق آموزش رایگان در نظام حقوقی ایران و اسناد بین المللی حقوق بشر،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه