چکیده مقاله
پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش هوش مصنوعی در طراحی فعالیت های آموزشی متناسب با استعدادها و توانایی های دانش آموزان انجام شده است این مطالعه از نوع تحقیقات کیفی با رویکرد پدیدارشناسی توصیفی به اجرا درآمده و جامعه آماری آن شامل معلمان، طراحان آموزشی، متخصصان فناوری آموزشی و کارشناسان هوش مصنوعی فعال در حوزه آموزش در ایران و همچنین برخی از متخصصان بین المللی در سال تحصیلی ۱۴۰۴ ۱۴۰۳ بوده است برای انتخاب مشارکت کنندگان، از روش نمونه گیری هدفمند با حداکثر تنوع استفاده شد و داده ها از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته عمیق با ۳۲ مشارکت کننده شامل ۱۲ معلم با تجربه در استفاده از فناوری های نوین، ۸ طراح آموزشی، ۷ متخصص فناوری آموزشی و ۵ کارشناس هوش مصنوعی که همگی حداقل به مدت دو سال در زمینه طراحی و اجرای فعالیت های آموزشی مبتنی بر هوش مصنوعی تجربه داشتند، گردآوری گردید و مصاحبه ها تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافت برای تحلیل داده ها، از روش تحلیل مضمون با رویکرد کلارک و براون ۲۰۰۶ استفاده شد و کدگذاری در سه سطح باز، محوری و انتخابی انجام گرفت و برای تامین اعتبار و پایایی یافته ها، از روش های سه سوسازی منابع داده، بازبینی توسط مشارکت کنندگان، بررسی همکاران و خودبازبینی پژوهشگر استفاده گردید یافته های پژوهش به شناسایی ۵ مضمون اصلی و ۲۳ مضمون فرعی انجامید که مضامین اصلی شامل «شناسایی دقیق استعدادها و توانایی ها»، «طراحی شخصی سازی شده محتوا و فعالیت ها»، «مسیرهای یادگیری انطباق پذیر و پویا»، «بازخورد هوشمند و به موقع» و «ارزیابی پویا و فرایندمحور» بودند همچنین، مشارکت کنندگان به چالش های متعددی در استفاده از هوش مصنوعی برای طراحی فعالیت های آموزشی متناسب با استعدادها اشاره کردند که در قالب چهار مضمون فرعی شامل «چالش های فنی و زیرساختی»، «چالش های اخلاقی و حریم خصوصی»، «چالش های حرفه ای و مهارتی» و «چالش های فرهنگی و پذیرش اجتماعی» دسته بندی شدند یافته ها نشان داد که هوش مصنوعی با قابلیت هایی نظیر تحلیل داده های یادگیری، شناسایی الگوهای شناختی و رفتاری، تولید محتوای تطبیقی و ارائه بازخورد لحظه ای، می تواند نقش تعیین کننده ای در شخصی سازی فعالیت های آموزشی بر اساس استعدادها و توانایی های منحصربه فرد هر دانش آموز ایفا کند و به معلمان در طراحی مسیرهای یادگیری متنوع، چالش برانگیز و متناسب با سطح آمادگی هر دانش آموز کمک نماید با این حال، مشارکت کنندگان بر این نکته تاکید داشتند که هوش مصنوعی نمی تواند جایگزین کامل معلم شود و نقش آن به عنوان یک «ابزار کمکی هوشمند» در کنار تخصص و خلاقیت معلمان تعریف می شود و موفقیت در استفاده از این فناوری، مستلزم آموزش معلمان، فراهم سازی زیرساخت های فنی، رعایت اصول اخلاقی و فرهنگ سازی مناسب در سطح جامعه آموزشی است
کلیدواژهها
نویسندگان
شیوه ارجاع
محمدی مرادحاصلی، میترا،1404،نقش هوش مصنوعی در طراحی فعالیت های آموزشی متناسب با استعدادها و توانایی های دانش آموزان،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه
ارائهشده در
مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه