تاثیر استفاده از روش های «داستان خوانی خلاق» بر کاهش اضطراب امتحان در دانش آموزان مقطع ابتدایی

چکیده مقاله

پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر استفاده از روش های «داستان خوانی خلاق» بر کاهش اضطراب امتحان در دانش آموزان مقطع ابتدایی و ارائه یک مدل عملی برای اجرای این روش در مدارس به صورت یک مطالعه مروری ترکیبی ترکیب مرور نظام مند و تحلیل محتوای کیفی انجام شد این پژوهش با بهره گیری از روش مرور نظام مند و بر اساس راهنمای پریزما، به بررسی، ارزیابی و ترکیب یافته های پژوهش های کمی و کیفی منتشرشده بین سال های ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۶ پرداخته و سپس با استفاده از تحلیل محتوای کیفی، به تدوین یک مدل عملی برای اجرای داستان خوانی خلاق در مدارس ابتدایی اقدام کرده است جستجوی نظام مند در پایگاه های داده معتبر شامل وب آگاهی، اسکوپوس، اریک، گوگل دانش و پایگاه های داخلی مانند نورمگز و مگیران با استفاده از ترکیبی از کلیدواژه های مرتبط با داستان خوانی خلاق، اضطراب امتحان، دانش آموزان ابتدایی، کتاب درمانی، کاهش اضطراب و روش های آرام سازی انجام شد و پس از غربالگری اولیه ۶۸۰ سند، در نهایت ۴۸ مقاله و گزارش پژوهشی معتبر برای تحلیل نهایی انتخاب شدند یافته های حاصل از ترکیب مرور نظام مند و تحلیل محتوای کیفی نشان داد که روش داستان خوانی خلاق، به عنوان یک رویکرد غیردارویی، جذاب و کودک محور، تاثیر مثبت و معناداری بر کاهش اضطراب امتحان در دانش آموزان مقطع ابتدایی دارد و این تاثیر از طریق مکانیسم های مختلفی مانند کاهش تنش و استرس از طریق غوطه وری در داستان، افزایش اعتمادبه نفس و خودکارآمدی از طریق هم ذات پنداری با شخصیت های داستان، آموزش راهبردهای مقابله ای از طریق روایت های داستانی، ایجاد حس امنیت و آرامش از طریق فضای صمیمی داستان خوانی، و تغییر نگرش منفی به امتحان از طریق بازتعریف داستانی آن اعمال می شود و همچنین، نتایج نشان داد که داستان خوانی خلاق، با کاهش سطح کورتیزول هورمون استرس و افزایش ترشح اندورفین و اکسی توسین هورمون های آرامش بخش در کودکان، به طور فیزیولوژیکی نیز به کاهش اضطراب کمک می کند و علاوه بر این، یافته ها نشان داد که عوامل متعددی بر اثربخشی این روش تاثیر تعدیل گرانه دارند که از جمله آن ها می توان به کیفیت داستان خوانی، نقش معلم به عنوان قصه گو، مشارکت فعال دانش آموزان در فرآیند داستان خوانی، تنوع داستان ها، و تداوم و منظم بودن جلسات اشاره کرد و به عنوان مثال، داستان هایی که با صدای گرم، لحن مناسب و بیان احساسی توسط معلم خوانده می شوند و در آن ها، دانش آموزان به صورت فعال مشارکت دارند مانند پرسش های تعاملی، نقش آفرینی و خلق پایان های جایگزین ، تاثیر بیش تری بر کاهش اضطراب دارند و بر اساس یافته ها، یک مدل عملی برای اجرای داستان خوانی خلاق در مدارس ابتدایی ارائه شده است که شامل چهار مرحله اصلی آمادگی و انتخاب داستان مناسب، اجرای داستان خوانی تعاملی، فعالیت های پس از داستان خوانی، و ارزشیابی و بهبود مستمر است و نشان می دهد که داستان خوانی خلاق یک مداخله ساده، کم هزینه و در عین حال بسیار موثر است که می تواند به عنوان یک ابزار توانمندساز برای کاهش اضطراب امتحان و ارتقای سلامت روانی دانش آموزان در مدارس ابتدایی مورد استفاده قرار گیرد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

نرجس توسلی

کاردانی ادبیات فارسی

�وسلی، نرجس،1404،تاثیر استفاده از روش های «داستان خوانی خلاق» بر کاهش اضطراب امتحان در دانش آموزان مقطع ابتدایی،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه