تبیین نقش مدرسه در بازگرداندن احساس امنیت روانی، ثبات عاطفی و امید اجتماعی به کودکان و نوجوانان در شرایط پساجنگ

چکیده مقاله

این مقاله با هدف تبیین نقش مدرسه در بازگرداندن احساس امنیت روانی، ثبات عاطفی و امید اجتماعی به کودکان و نوجوانان در شرایط پساجنگ، به بررسی کارکردهای تربیتی، روان شناختی و اجتماعی نهاد مدرسه در فرایند بازسازی فردی و جمعی می پردازد در بسترهای پساجنگ، کودکان و نوجوانان معمولا با تجربه هایی چون فقدان، جابه جایی، ناامنی مزمن، گسست روابط اجتماعی و اختلال در تداوم فرایند یادگیری مواجه می شوند؛ تجربه هایی که می توانند به افزایش اضطراب، کاهش احساس تعلق، افت عملکرد تحصیلی و تضعیف چشم انداز آینده منجر شوند Masten & Narayan, ۲۰۱۲; Betancourt et al , ۲۰۲۰ بر این اساس، مقاله حاضر با رویکردی تحلیلی تبیینی نشان می دهد که مدرسه صرفا یک محیط آموزشی نیست، بلکه می تواند به مثابه یک فضای ترمیم گر، حمایتی و بازسازنده عمل کند؛ فضایی که از طریق ایجاد نظم روزمره، روابط قابل پیش بینی، حمایت عاطفی، مداخلات مبتنی بر تروما، تقویت تعلق اجتماعی و مشارکت دادن دانش آموزان در کنش های جمعی معنادار، زمینه احیای امنیت ذهنی و بازسازی امید را فراهم می آورد UNESCO, ۲۰۲۲; UNICEF, ۲۰۲۳ یافته های مفهومی این پژوهش نشان می دهد که اثربخشی مدرسه در شرایط پساجنگ وابسته به مجموعه ای از پیش شرط هاست: وجود رهبری آموزشی حساس به بحران، توانمندسازی معلمان در حمایت روانی اجتماعی، پیوند فعال مدرسه با خانواده و جامعه محلی، بازنگری در برنامه درسی با تاکید بر تاب آوری، همدلی و آینده نگری، و دسترسی عادلانه دانش آموزان به خدمات حمایتی تخصصی Shonkoff et al , ۲۰۲۱; INEE, ۲۰۲۴ همچنین استدلال می شود که مدرسه، در صورت برخورداری از سیاست گذاری حمایتی و رویکرد چندسطحی، می تواند از یک نهاد آسیب پذیر در بحران به یک کانون بازسازی سرمایه اجتماعی و ترمیم امید بین نسلی تبدیل شود در نتیجه، بازاندیشی در نقش مدرسه در دوره پساجنگ نه تنها یک ضرورت آموزشی، بلکه یک اولویت اجتماعی، روانی و توسعه ای است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

معصومه دهباشی

آموزگار، آموزش و پرورش، کارشناسی علوم اجتماعی

کاظم شریف پیرانی

دبیر، آموزش و پرورش، کارشناسی ارشد جامعه شناسی

نعیمه رحیمی آخوره علیائی

آموزگار، آموزش و پرورش، کارشناسی مطالعات خانواده

�هباشی، معصومه و شریف پیرانی، کاظم و رحیمی آخوره علیائی، نعیمه،1404،تبیین نقش مدرسه در بازگرداندن احساس امنیت روانی، ثبات عاطفی و امید اجتماعی به کودکان و نوجوانان در شرایط پساجنگ،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه