تحلیل جامعه شناختی فرهنگ مدرسه و تاثیر آن بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان

چکیده مقاله

مدرسه به عنوان یکی از مهم ترین نهادهای اجتماعی، نقشی کلیدی در شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان ایفا می کند و فرهنگ حاکم بر آن، مجموعه ای از باورها، ارزش ها، هنجارها، آیین ها و الگوهای رفتاری را شکل می دهد که به طور مستقیم و غیرمستقیم بر نگرش، رفتار و خودپنداره دانش آموزان تاثیر می گذارد این مقاله به روش مروری و با هدف تحلیل جامعه شناختی فرهنگ مدرسه و تاثیر آن بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان انجام شده است یافته های پژوهش های متعدد نشان می دهد که فرهنگ مدرسه از طریق مکانیسم هایی مانند برنامه درسی پنهان، تعاملات معلم دانش آموز، روابط همسالان، نظام ارزشیابی و ساختار قدرت، به شکل گیری مولفه های هویت اجتماعی از جمله احساس تعلق، خودپنداره، پایگاه اجتماعی و هنجارپذیری کمک می کند مدارس با فرهنگ مشارکتی و حمایت گر، زمینه را برای رشد هویت اجتماعی مثبت، افزایش اعتماد به نفس و تقویت مهارت های اجتماعی دانش آموزان فراهم می کنند، در حالی که مدارس با فرهنگ استبدادی، رقابتی و تبعیض آمیز می توانند منجر به احساس طردشدگی، کاهش عزت نفس و شکل گیری هویت های منفی یا مقاومتی شوند همچنین، تفاوت های فردی مانند جنسیت، پایگاه اقتصادی اجتماعی و قومیت، نقش تعدیل کننده ای در میزان تاثیرپذیری دانش آموزان از فرهنگ مدرسه دارند نتیجه آنکه طراحی و بازنگری در فرهنگ مدرسه به عنوان یک راهبرد کلیدی برای ارتقای سلامت اجتماعی، پیشگیری از آسیب های روانی اجتماعی و پرورش نسلی با هویت اجتماعی قوی و مسئولیت پذیر در نظام آموزشی ایران ضروری است

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

خداداد یسلیانی

فرهنگی

یسلیانی، خداداد،1404،تحلیل جامعه شناختی فرهنگ مدرسه و تاثیر آن بر شکل گیری هویت اجتماعی دانش آموزان،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه