تاثیر طرحهای توسعه شهری بر کیفیت زندگی: یک چارچوب یکپارچه برای برنامهریزی شهری پایدار

چکیده مقاله

توسعه شهری به عنوان فرایندی پیچیده و چندبعدی، تاثیرات گسترده ای بر کیفیت زندگی شهروندان دارد این تاثیرات نه تنها در ابعاد کالبدی و زیست محیطی، بلکه در حوزه های اقتصادی و اجتماعی نیز قابل مشاهده است رشد نامتوازن شهرها، توزیع ناعادلانه خدمات، تراکم بیش ازحد جمعیت و مداخلات فاقد رویکرد یکپارچه، از جمله عواملی هستند که کیفیت زندگی را در مناطق شهری تحت تاثیر قرار می دهند این پژوهش با هدف ارائه یک چارچوب یکپارچه برای تحلیل اثرات طرحهای توسعه شهری بر کیفیت زندگی، به بررسی مبانی نظری، الگوهای توسعه شهری و شاخص های سنجش کیفیت زندگی پرداخته است روش پژوهش مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای و مروری بوده و از منابع علمی معتبر برای تحلیل روابط میان متغیرهای توسعه شهری و کیفیت زندگی استفاده شده است در این راستا، ادبیات نظری مرتبط با توسعه پایدار شهری، برنامه ریزی فضایی، عدالت اجتماعی و پایداری زیست محیطی مورد بررسی قرار گرفته است یافته های پژوهش نشان می دهد که تاثیر طرحهای توسعه شهری بر کیفیت زندگی وابسته به عواملی همچون نحوه توزیع خدمات و زیرساخت ها، میزان دسترسی به حمل و نقل عمومی، توزیع کاربری زمین، کیفیت فضای عمومی و سطح آلودگی های محیطی است عدم توازن در این ابعاد، منجر به تشدید نابرابری فضایی، کاهش رضایت شهروندان و بروز چالش های اجتماعی و اقتصادی می شود همچنین، بررسی تجارب جهانی نشان می دهد که مدل های برنامه ریزی شهری که مبتنی بر یکپارچگی عملکردی، توسعه حمل و نقل پایدار، افزایش فضاهای عمومی و کاهش اثرات زیست محیطی بوده اند، در بهبود شاخص های کیفیت زندگی نقش موثری ایفا کرده اند نتایج پژوهش نشان می دهد که تحقق پایداری شهری مستلزم تدوین سیاست هایی است که به طور همزمان ابعاد مختلف کیفیت زندگی را مدنظر قرار دهد توسعه بدون در نظر گرفتن شاخص های پایداری، نه تنها منجر به بهبود شرایط زندگی شهروندان نمی شود، بلکه مشکلات جدیدی را نیز در ابعاد اجتماعی، اقتصادی و زیست محیطی ایجاد خواهد کرد از این رو، ضرورت دارد که فرآیندهای توسعه شهری در چارچوبی جامع و چندمعیاره هدایت شوند که بتوانند توازن میان رشد شهری و بهبود کیفیت زندگی را تضمین کنند

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

محمد حضرتی

کارشناس معماری منظر سازمان عمران و بازآفرینی فضاهای شهری شهرداری همدان، همدان، ایران.

سمیرا بابایی

کارشناس برنامه ریزی شهرداری منطقه دو همدان، همدان، ایران

علی عسگریفروغ

کارشناس عمران سازمان عمران و بازآفرینی فضا های شهری شهرداری همدان، همدان، ایران.

امیرحسین احمدی

کارشناس عمران سازمان عمران و بازآفرینی فضاهای شهری شهرداری همدان، همدان، ایران.

ابراهیم محمدی

کارشناس عمران شهرداری منطقه سه همدان، همدان، ایران.

�ابایی، سمیرا،1403،تاثیر طرحهای توسعه شهری بر کیفیت زندگی: یک چارچوب یکپارچه برای برنامهریزی شهری پایدار،یازدهمین کنفرانس بین المللی ایده های راهبردی در معماری، عمران و شهرسازی ایران،مشهد

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات یازدهمین کنفرانس بین المللی ایده های راهبردی در معماری، عمران و شهرسازی ایران12 اسفند 1403 · مشهد