چکیده مقاله
سیل یکی از مهم ترین حوادث طبیعی در کشور ما به شمار می رود گرمایش زمین ، تغییرات اقلیمی و دستکاری انسان در طبیعت موجب افزایش آسیب پذیری کشور در برابر این بلای طبیعی شده است و از طرفی قرارگیری موقعیت جغرافیایی بسیاری از شهرهای پرجمعیت کشور در مجاورت رودخانه ها بر پتانسیل این خطر افزوده است با توجه به افزایش تراکم مناطق شهری، تغییر در استفاده از اراضی و تغییرات آب و هوایی ، سیلابهای شهری رو به افزایش است رویکرد سنتی مهندسی به سیل ، طراحی سیستم های زهکشی و سدها است با این حال، این روشها باعث افزایش خطر سیلاب درازمدت و آسیب رساندن به اکوسیستم رودخانه در مناطق شهری و روستایی می شوند سه دوره بارندگی شدید، موجب طغیان ۱۴۰ رودخانه کشور شده، و از دوازده حوضه آبخیز رودهای ایران، سیلابهای گوناگون در ۷ حوضه دریای خزر، خلیج فارس، دریای عمان، دریاچه ارومیه ، اردستان، یزد کرمان، صحرای قره قروم، هامون، و دریاچه نمک مشاهده شد در اثر این طغیانها، حدود ۶/۱۶ میلیون نفر به طور غیرمستقیم و حدود ۵/۲ میلیون نفر به طور مستقیم از سیلابهای مختلف آسیب دیده اند استانهای با بیشینه خسارتها به ترتیب لرستان، خوزستان و گلستان بودهاند حدود ۷/۶ میلیارد دلار به کشور خسارت وارد شد یکی از موارد بسیار با اهمیت در فرآیند مدیریت سیلاب و جلوگیری از خسارات ناشی از آن، بررسی های ژئوتکنیکی ، سازهای، اجرایی و هیدرولیکی قبل از وقوع مخاطرات است بنابر این لازم است راهکارهای عملیاتی برای کاهش خطر سیلاب در نظر گرفته شود برای مثال فعالیت های مربوط به وقوع آبشستگی ، بررسی عملکرد دایک ها و سیل بندها بندهای خاکی و بررسی انواع سرریزها از جمله موارد با اهمیت در بحث کاهش آسیب های ناشی از سیلاب باید در نظر گرفته شود و مطالعات لازم بر روی آنها در مناطق در معرض خطر انجام شود
کلیدواژه‌ها
نویسندگان
سیدسجاد شیرانی
کارشناسی ارشد مهندسی ژئوتکنیک، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران
پویا بهرامی سامانی
کارشناسی ارشد مهندسی ژئوتکنیک، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران
شیوه ارجاع
�یرانی، سیدسجاد و بهرامی سامانی، پویا،1402،بررسی ژئوتکنیکی سیلاب فروردین ۹۸ در استانهای گلستان، لرستان، فارس و خوزستان و اقدامات لازم از منظر مدیریت بحران،سیزدهمین کنگره بین المللی مهندسی عمران،تهران
ارائه‌شده در
مجموعه مقالات سیزدهمین کنگره بین المللی مهندسی عمران25 مهر 1402 · تهران