بازدید: 51 بازدید

کاربردهای اسید استیک در صنایع مختلف

کاربردهای اسید استیک در صنایع مختلف علمی جو
کاربردهای اسید استیک در صنایع مختلف

 

اسید استیک یک ترکیب شیمیایی آلی با فرمول شیمیایی CH3COOH است. این اسید مایعی بی رنگ با بوی تند و تیز است و به نام های متان کربوکسیلیک اسید و اتانوئیک اسید نیز شناخته می شود.

سرکه یکی از افزودنی های غذایی ترش مزه مایع است که در واقع اسید استیک رقیق شده در آب است.

 

از لحاظ خواص شیمیایی، اسید استیک، اسیدی ضعیف، بی رنگ، سوز آور و قابل اشتعال با طعم ترش و بوی تند است.

این اسید استیک، یک حلال پروتیک قطبی آبدوست است. اسید استیک نه تنها نمک های یونی و قندها بلکه ترکیبات غیر قطبی مانند روغن ها و همچنین حلال های قطبی را نیز حل می کند.

اسید استیک رطوبت را جذب می کند بنابراین در گروه مواد رطوبت گیر نیزقرار می گیرد.

بدن انسان به طور طبیعی مقادیر کمی اسید استیک تولید می کند که نقش مهمی در متابولیسم چربی ها و کربوهیدرات ها دارد.

این اسید به طور طبیعی در برخی از غذاهای فرآوری نشده از جمله میوه ها نیز وجود دارد.

 

این ترکیب می تواند به شدت با بازها یا اسیدها واکنش نشان دهد. اسید استیک در غلظت های بالا باعث خوردگی فلز و تخریب پلاستیک و لاستیک می شود.

میوه های تخمیر شده به طور طبیعی اسید استیک تولید می کنند، برخی از باکتری ها مانند استوباکتر نیز آن را دفع می کنند.

روش های مختلفی برای ساخت اسید استیک به صورت مصنوعی وجود دارد که شامل کربونیلاسیون متانول و کربونیلاسیون متیل استات است.

حجم محصول، شرکت تولیدکننده و درصد خلوص از موارد بسیار مهم در تعیین قیمت خرید اسید استیک و سایر مواد شیمیایی هستند.

 

کاربرد اسید استیک

اسید استیک، یک معرف شیمیایی اولیه برای تولید چندین ترکیب دیگر در جهان شیمی است که در صنایع گوناگونی استفاده می شوند.

از موارد کاربرد اسید استیک می توان به تولید مونومر وینیل استات و انیدرید استیک و استرها اشاره نمود.

اسید استیک یکی از مواد شیمیایی است که کاربردهای خانگی آن نیز قابل توجه هستند. این ترکیب اغلب برای افزایش طعم و نگهداری غذا استفاده می شود.

اسید ضعیفی مانند اسید استیک با غلظت پایین، گزینه مناسبی برای از بین بردن لکه های قهوه، زنگ، لکه های روغنی از سطوح شیشه ای، فلزی و چوبی است.

دقت شود که از این اسید نباید برای تمیز کردن سطوح مرمر و گرانیت استفاده شود زیرا ممکن است به بافت آن ها آسیب وارد کند.

 

کاربرد اسید استیک به عنوان علف کش خانگی

اسید استیک علاوه برخواص ضدعفونی کنندگی به عنوان یک علف کش نیز کاربرد داشته و به عنوان یک جایگزین ارزان برای علف کش ها در باغ ها استفاده می شود.

البته لازم به ذکر است که میزان کارایی این علف کش، به نوع علف، سن آن و غلظت اسید استیک مورد استفاده در فرآیند بستگی دارد.

مهم است که غلظت اسید استیک را کنترل کنید زیرا می تواند به محیط زیست آسیب برساند.

همچنین وسایلی که برای سمپاشی انتخاب می شوند باید دارای نازل کوچک باشند تا آسیب ناخواسته ای ایجاد نکند.

این ترکیب به دلیل اسیدی بودن می تواند مقدار pH خاک را کاهش دهد.

 

کاربرد اسید استیک در تولید پلیمر

اسید استیک یک ماده شیمیایی پرمصرف در صنعت پلیمر است. مقدار قابل توجهی از تولیدات سالیانه این اسید، صرف ساخت مونومرهای وینیل استات می شود.

این پلیمرها اغلب در محصولاتی مانند رنگ، جوهر، رنگ و چسب کاربرد دارند.

از موارد استفاده مهم اسید استیک در صنعت پلیمر، تولید استات سلولز (پارچه مصنوعی و پلاستیک زیستی برای ساخت فیلم عکاسی) است.

اسید استیک همچنین به عنوان حلال در تولید اسید ترفتالیک استفاده می شود که به عنوان پیش ماده در تولید پلی اتیلن ترفتالات (PET) کاربرد دارد.

PET یک پلیمر ترموپلاستیک است و برای ساخت بطری های آب، ظروف قابل استفاده در مایکروویو، سینی های بسته بندی، شیشه های لوازم آرایشی و غیره استفاده می شود.

اسید استیک در لوازم آرایشی

دوز خاصی از این اسید در صنایع آرایشی و بهداشتی برای کاهش pH مواد کاربرد دارد. اسید استیک در ساخت نرم کننده های مو، شامپو و سایر محصولات مراقبت از مو نیز استفاده می شود.

 

اسید استیک خوراکی

اسید استیک رقیق شده یا سرکه در مواد غذایی به عنوان نگهدارنده، طعم دهنده و تثبیت کننده استفاده می شود.

این ترکیب در صنایع غذایی به عنوان E260 شناخته می شود.  مصرف مقادیر زیاد اسید استیک می تواند باعث درد و سوزش معده شود.

 

تفاوت اسید استیک و اسید استیک گلاسیال

اسید استیک گلاسیال محلول غلیظ اسید استیک است. این اسید در مقایسه با اسید استیک پایه، مقدار آب کمتری دارد.

 

نکات مهم استفاده از اسید استیک

هنگام کار با اسید استیک غلیظ، همیشه پوشیدن لباس محافظ و عینک محافظ توصیه می شود. همچنین محل کار باید دارای تهویه مناسب بوده و از ایمنی تنفسی اطمینان حاصل شود.

مطالعه بیشتر