چکیده مقاله
حمل ونقل عمومی، به ویژه در کشورهایی با جمعیت بالا و پراکندگی جغرافیایی گسترده مانند ایران، نقش مهمی در توسعه اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی ایفا می کند هدف این پژوهش ارزیابی و مقایسه کارایی فنی و بازده به مقیاس بخش های حمل ونقل عمومی جاده ای و ریلی در استان های کشور و شناسایی عوامل موثر بر بهره وری این بخش ها است روش تحقیق از نوع کاربردی و توصیفی–تحلیلی بوده و مبتنی بر تحلیل های کمی است جامعه آماری پژوهش شامل کلیه استان های کشور بوده و نمونه گیری به صورت سرشماری کامل انجام شده است؛ به طوری که تمام استان ها ۳۱ استان به عنوان واحدهای تصمیم گیرنده مورد بررسی قرار گرفتند داده های مورد استفاده مربوط به دوره زمانی ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۰ بوده و از طریق آمارهای رسمی سازمان راهداری و حمل ونقل جاده ای، شرکت راه آهن جمهوری اسلامی ایران و اسناد آماری ملی گردآوری شده اند برای تحلیل داده ها از مدل تحلیل پوششی داده ها DEA با رویکرد ورودی محور استفاده شد و شاخص های کارایی فنی، کارایی مقیاس و نوع بازده به مقیاس IRS، CRS و DRS مورد ارزیابی قرار گرفتند نهاده ها شامل تعداد کارکنان و میزان مصرف سوخت و ستانده ها شامل تعداد مسافران جابه جا شده و نفر کیلومتر طی شده بودند نتایج پژوهش نشان داد استان تهران در هر دو بخش حمل ونقل جاده ای و ریلی با کارایی ۱۰۰٪ به عنوان استان کارا و الگوی مرجع شناخته می شود، در حالی که استان هایی نظیر مازندران و آذربایجان شرقی دارای ناکارایی فنی و مقیاس بوده و ظرفیت بالقوه ای برای بهبود عملکرد دارند همچنین نتایج بیانگر آن است که بهینه سازی منابع انسانی، توسعه زیرساخت ها و بهره گیری از فناوری های نوین می تواند نقش موثری در ارتقای بهره وری ایفا کند یافته های این پژوهش ابزاری کاربردی برای سیاست گذاران در جهت تخصیص بهینه منابع و حرکت به سوی حمل ونقل پایدار فراهم می آورد
کلیدواژهها
نویسندگان
علی علوی خواه
دانشجوی ارشد حمل ونقل، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال
حسن خاکسار
عضو هیئت علمی گروه مهندسی عمران دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال
شیوه ارجاع
�لوی خواه، علی و خاکسار، حسن،1404،ارائه مدل ارزیابی کارآیی حمل ونقل عمومی،بیستمین کنفرانس بین المللی مهندسی حمل و نقل و ترافیک،تهران
ارائهشده در
مجموعه مقالات سومین همایش ملی و اولین همایش بین المللی مدیریت مقصد گردشگری: (اقتصاد دریا)25 بهمن 1404 · بابلسر