آموزش مبتنی بر شایستگی و نقش آن در عملکرد تحصیلی دانش آموزان

چکیده مقاله

آموزش مبتنی بر شایستگی به عنوان یکی از تحول آفرین ترین پارادایم های آموزشی معاصر، با تغییر بنیادین در تعریف موفقیت تحصیلی، توجه بسیاری از نظام های آموزشی جهان را به خود جلب کرده است در این رویکرد، عملکرد تحصیلی دیگر با معیارهایی همچون نمره، محفوظات یا مدت زمان حضور در کلاس سنجیده نمی شود، بلکه ملاک اصلی، توانایی دانش آموز در به کارگیری یکپارچه دانش، مهارت های عملی، نگرش های ارزشی و رفتارهای سازگارانه در موقعیت های متنوع و غیرقابل پیش بینی است این نگاه، ماهیت یادگیری را از حالت انفعالی و حافظه محور به فرایندی پویا، مسئله محور و کاربردگرا تغییر می دهد و در نتیجه، نقش آن در بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان از جنبه های گوناگونی قابل بررسی است از منظر روان شناختی، این الگو با تقویت خودپنداره تحصیلی، افزایش خودکارآمدی و ایجاد حس مالکیت بر یادگیری، انگیزه درونی دانش آموزان را به طور چشمگیری ارتقا می دهد دانش آموزی که می داند توانایی هایش در موقعیت های واقعی ارزش گذاری می شود، نه تنها برای کسب نمره، بلکه برای درک عمیق و حل مسئله تلاش می کند و این امر به ماندگاری بیشتر آموخته ها و کاهش سطح اضطراب امتحان منجر می شود از حیث شناختی، آموزش مبتنی بر شایستگی، تفکر انتقادی، استدلال منطقی، فراشناخت و توانایی انتقال یادگیری به حوزه های جدید را پرورش می دهد که همگی از مولفه های اساسی عملکرد تحصیلی سطح بالا محسوب می شوند همچنین، تاکید بر شایستگی های اجتماعی چون کار گروهی، ارتباط موثر و همدلی، باعث بهبود جو عاطفی کلاس و افزایش مشارکت فعال دانش آموزان در فرایند یاددهی یادگیری می گردد که خود عاملی تعیین کننده در موفقیت تحصیلی است در سطح روش شناختی، این رویکرد مستلزم تحول اساسی در نقش معلم، از منتقل کننده دانش به تسهیل گر و راهنمای یادگیری است و برنامه درسی را از حالت یکسان و خطی، به مسیری انعطاف پذیر و متناسب با نیازها، استعدادها و سرعت یادگیری هر فرد تبدیل می کند ارزشیابی در این چارچوب، از حالت مقطعی و کمی خارج شده و به فرایندی مستمر، کیفی، مبتنی بر بازخورد سازنده و متنوع در ابزارها مانند پروژه، کارپوشه، مشاهده رفتار و خودارزیابی تبدیل می شود که تصویر واقعی تری از توانمندی های دانش آموز ارائه می دهد این نوع ارزشیابی، نقاط قوت و ضعف را به شکلی شفاف نشان می دهد و به دانش آموز امکان می دهد تا بر اساس بازخوردهای دریافتی، مسیر پیشرفت خود را آگاهانه اصلاح کند؛ عاملی که به طور مستقیم بر کیفیت عملکرد نهایی او تاثیر می گذارد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

نادره حسنی بیدرونی

دانش آموخته ی کارشناسی ارشد ریاضیات مالی

زینب حسین پور

دانش آموخته ی کارشناسی ارشد حسابداری

صدیقه قاسمی پور

ادبیات و علوم انسانی ، مدیر اموزگار استثنایی

زهرا ماسوری

دانش آموخته ی کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی

�سنی بیدرونی، نادره و حسین پور، زینب و قاسمی پور، صدیقه و ماسوری، زهرا،1404،آموزش مبتنی بر شایستگی و نقش آن در عملکرد تحصیلی دانش آموزان،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

همایش ملی نهج البلاغه حکمرانی عمومی و خصوصی در مسیر ایران آینده15 بهمن 1404 · چالوس