ارزیابی تاب آوری شهرها در برابر بلایای طبیعی

چکیده مقاله

افزایش فراوانی و شدت بلایای طبیعی در دهه های اخیر، ضرورت توجه به مفهوم تاب آوری شهری را بیش از گذشته آشکار ساخته است رشد سریع شهرنشینی، تمرکز جمعیت، توسعه نامتوازن کالبدی، تغییرات اقلیمی و استقرار نامناسب زیرساخت های شهری، موجب افزایش آسیب پذیری شهرها در برابر مخاطراتی همچون زلزله، سیل، خشکسالی، طوفان و فرونشست زمین شده است در چنین شرایطی، ارزیابی میزان تاب آوری شهرها به عنوان یکی از مهم ترین ابزارهای مدیریت بحران و برنامه ریزی توسعه پایدار، نقش اساسی در کاهش خسارات جانی، اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی ایفا می کند هدف این پژوهش، بررسی ابعاد مختلف تاب آوری شهرها در برابر بلایای طبیعی و تبیین شاخص های موثر بر افزایش ظرفیت سازگاری، آمادگی، پاسخ گویی و بازسازی پس از وقوع بحران است پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی تحلیلی است داده ها از طریق مطالعه منابع کتابخانه ای، اسناد تخصصی و آثار علمی مرتبط گردآوری و با استفاده از روش تحلیل محتوایی بررسی شده اند یافته های پژوهش نشان می دهد که تاب آوری شهری حاصل تعامل ابعاد کالبدی، مدیریتی، اقتصادی، اجتماعی، زیست محیطی و نهادی است وجود زیرساخت های مقاوم، برنامه ریزی فضایی مناسب، مدیریت یکپارچه بحران، مشارکت شهروندان، توسعه فناوری های نوین، آموزش عمومی، تقویت سرمایه اجتماعی و رعایت اصول توسعه پایدار، از مهم ترین عوامل افزایش تاب آوری شهرها محسوب می شوند همچنین نتایج بیانگر آن است که سرمایه گذاری در پیشگیری، آمادگی و ارتقای ظرفیت های مدیریتی، در مقایسه با جبران خسارات پس از بحران، اثربخشی بیشتری در کاهش پیامدهای بلایای طبیعی دارد در مجموع، ارزیابی مستمر تاب آوری شهری و به کارگیری نتایج آن در سیاست گذاری و برنامه ریزی، می تواند زمینه کاهش آسیب پذیری شهرها، افزایش ایمنی شهروندان و تحقق توسعه پایدار را فراهم سازد

کلیدواژه‌ها

نویسندگان

کریم اصل خادمی افضل

کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری گرایش مسکن و بازآفرینی شهری

�صل خادمی افضل، کریم،1404،ارزیابی تاب آوری شهرها در برابر بلایای طبیعی،دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش،ارومیه

ارائه‌شده در

مجموعه مقالات دومین همایش بین المللی تحولات نوین در علوم تربیتی، روانشناسی و آموزش و پرورش15 بهمن 1404 · ارومیه